- All e-books and audiobooks on The New Life Mission website are free
- Explore multilingual sermons in global languages
- Two new revised editions in English have been released
- Check out our website translated into 27 languages
A konglam 3: Thlarau le Ti thawngtha bia
[3-6] A Dik Mi Thlarau Cuarpartannak (Exodus 12:43-49)
“Bawipa nih Moses le Aaron cu a thawh han i, “Lanhtak Puai tuah ningcang cu hibantuk in a si lai: Ramdang mi ahohmanh nih an ei lai lo, asinain nan cawk mi hna sal nih cun, an cuarpar tan an si hnu ah an ei lai. A hung um tami nih si hna seh, nan hlan ta mi riantuantu si hna seh, cu hna nih cun an ei lai lo. Sa pum pum khat kha inn pakhat chung ah ei a si lai i a zeihmanh kha leng ah nan chuahpi lai lo, a ruh pakhat hmanh nan khiak lai lo. Israel mi nih nan bu ning tein hi puai cu nan tuah awk a si lai. Ramdang mi pakhatkhat nan sin ah a um i Bawipa sin ah lanhtak puai kha tuah a duh ve ahcun a sin i a um mi pa vialte kha an cuarpar nan ta hmasa hna lai i cu hnuah cun puai ah cun aa tel kho lai, amah cu Israel mi taktak bantuk in nan zoh lai. Sihmanhsehlaw cuarpar tan lo mi ni cun an ei hrimhrim lai lo. Cu phunglam nih cun Israel mi taktak zong kha a nenh hna i nan sin i khua a sa mi ramdang mi zong kha a nenh hna,” tiah a ti.
Biakam Hlun Israel mi hna caah Pathian fa sinak ding ah zeidah tuah a herh?
Cuarpartan
Pathian a zum mi hna caah cun Biakam Hlun he Biakam Thar he ai tial mi Pathian bia hi a biapi tuk. Pathian bia cu nunnak bia a si caah tlang khat te zong nganhta awk a tha lo.
Hi a cunglei Baibal cang nih a kan chimh mi cu ahohmanh Lanhtak Puai hman a duh ahcun a cuarpar ai tanta a hau ti a si. Pathian nih hiti a kan chimhnak a ruang hi ruah awk tlak a si Ahohmanh a cuarpar tan a si lo ahcun Lanhtak Puai a hmang kho lo.
Jesuh zumh kan duh a si ahcun Pathian nih hi phunglam a kan peknak a ruang hi kan hngalhfian a hau. Cuarpartan ti cu mipa hi a vunpar tan kha a si. Pathian ni zeiruang ah dah Abraham le a tefa kha cuarpartan a fial hna? A ruang cu a sualnak “tanpiak” a si mi lawng Pathian minung an si lai tinak a si.
Hi ruang ah Pathian nih Biakam Hlun ah Israel mi kha cuarpartan a fialnak hna a si. Pathian mifa sinak ding ah Israel mi hna nih an cuarpar an i tan a hau. Cucu Pathian nawlpeknak, thianhlimternak le zumhnak an an cuarpar tan mi vialte Pathian a si khawhnak ding caah a si. Cun Biakam Thar ahcun zumhnak in a cuarpar ai tan mi vialte Pathian a hung si.
LANHTAK PUAI
Lanhtak Puai cu zeidah a si?
Izip saltannak in an luatnak Israel mi hna an luatnak hngalh peng nak le lawmh biachimnak a si.
Israel mi caah a biapi bik nithiang hlim cu Lanhtak Puai a si. Kum 400 chung sal an tannak Izip ram in an chuahnak hngalh pengnak le Pathian sin lunglawmhnak biachimnak ni a si. A hak mi Faro lungthin nemternak ding ah Pathian nih harnak pahra a tlunter. Cuticun Pathian nih Israel mi Kanaan ram ah a hruai hna.
Israel mi hna cu cuarpuar tannak le raithawinak hmang in fater thihnak le harnak pahra chung in khamh an si. Cucaah Pathian nih a zaangfahnak a ngan mi hngalh peng nak ding ah Israel mi kha chankhat hnu chankhat Lanhtak Puai tuah peng ding in a fial hna.
LANHTUAH PUAI TUAHNAK DING AH ISRAEL MI HNA NIH ZEIDAH AN TUAH A HERH?
Lanhtak puai tuahnak dingah Israel mi hna nih zeidah an tuah a herh?
Cuarpartan
Thlarau lei in Lanhtak Puai tuah khawhnak ding ah kan thinlung cuarpartan a herh ti hi kan hngalh ding a si. Israel mi hna zong Lanhtak Puai tuahnak ding ah an cuarpartan an si.
Exodus 12:43-49 ah, “Bawipa nih Moses le Aaron cu a thawh han i, “Lanhtak Puai tuah ningcang cu hibantuk in a si lai: Ramdang mi ahohmanh nih an ei lai lo, asinain nan cawk mi hna sal nih cun, an cuarpar tan an si hnu ah an ei lai. A hung um tami nih si hna seh, nan hlan ta mi riantuantu si hna seh, cu hna nih cun an ei lai lo. Sa pum pum khat kha inn pakhat chung ah ei a si lai i a zeihmanh kha leng ah nan chuahpi lai lo, a ruh pakhat hmanh nan khiak lai lo. Israel mi nih nan bu ning tein hi puai cu nan tuah awk a si lai. Ramdang mi pakhatkhat nan sin ah a um i Bawipa sin ah lanhtak puai kha tuah a duh ve ahcun a sin i a um mi pa vialte kha an cuarpar nan ta hmasa hna lai i cu hnuah cun puai ah cun aa tel kho lai, amah cu Israel mi taktak bantuk in nan zoh lai. Sihmanhsehlaw cuarpar tan lo mi ni cun an ei hrimhrim lai lo. Cu phunglam nih cun Israel mi taktak zong kha a nenh hna i nan sin i khua a sa mi ramdang mi zong kha a nenh hna,” tiah a ti.
Ahodah Lanhtak Puai sa a ei kho i Lanhtak Puai a hmang kho? Cuarpartan a si mi lawng nih an ei khawh i an hman khawh.
Lanhtak Puai tuufa cu kan hngalh dih bantuk in vawlei sualnak vialte a kalpitu Jesuh Khrih a si.
Cuti asi ah, Biakam Hlun cuarpartan le Biakam Thar cuarpartan cu zeidah a si? Cuarpartan sullam cu vunpar tan le cik a si. Jesuh zong hi vawlei a chuah in ni riat a si ah cuarpartan a si. Pathian nih ahohmanh Lanhtak Puai hman a duh ahcun a cuarpartan a si lai i cuarpartan a si lo mi nih cun Lanhtak Puai an hmang kho lai lo tiah fiang tein a chim cang.
Cucaah Pathian nih phung a chuah bantuk tein ahopaoh cuarpartan an si awk a si. Jesuh na zumh ahcun Biakam Thar cuarpartan sullam na hngalhfian a hau.
PATHIAN NIH ABRAHAM TUAH A FIAL MI CUARPARTANNAK CU ZEIDAH A SI?
Zeitindah Abraham le a tefa hna Pathian fa an si khawh?
Cuarpartannak in
Genesis ah Pathian cu Abraham sin ah a lang i amah le a tefa sin ah biakamnak a tuah. Dal 15 ah, Abraham le atefa cu van arfi zat in an karh lai i Kanaan ram zong ro ah kan pek hna lai tiah a ti hna.
Dal 17 ah, Pathian nih Abraham le a tefa hna nih an cuarpar an i tan i a biakamnak an tlinter ahcun an Pathian a si lai i ka tefa an si lai tiah a ti. Cucu Abraham le a tefa hna sinah Pathian biakamnak a si. Abraham le a tefa hna nih Pathian biakamnak an zumh i an cuarpar an i tan ahcun an Pathian cu an Pathian a si lai i annih zong a tefa an si lai ti kha a biakamnak a si.
Genesis 17:7-8 ah, “Ka biakamnak cu, zungzal hmun mi biakamnak caah, nangmah le a ra lai ding na tefa hna sinah, ka fehter lai. Nangmah na Pathian le na tefa hna an Pathian ka si lai. Hi ram. Atu i khual na sinak ram hi, nangmah le na tefa hna cu kan pek hna lai. Kanaan ram hi a ning piin nan ta a si zungzal lai i keimah hi nan Pathian ka si lai” a ti.
Cuarpartannak cu Pathian le Abraham le a tefa karlak biakamnak hmelchunhnak a si.
THLARAU CUARPARTAN SULLAM CU ZEIDAH A SI?
Thlarau cuarpartan cu zeidah a si?
Jesuh tipil innak zumhnak thawng in thinlung sualnak vialte tan a si.
Abraham nih Pathian a zumh ruang ah Pathian nih midang a co i a fa ah a canter. Abraham le Pathian kar biakamnak hmelchunhnak cu cuarpartannak a si.
“Cun nangmah le na tefa hna nih tuah awkah kan hna a tla nan ti awk cu hih a si: nanmah lak i pa paohpaoh cu nan cuarpar nan i tan dih lai” (Genesis 17:10).
Taksa cuarpartan cu vunpar cik kha a si: thlarau lei cuarpartan zong zumhnak in kan sualnak vialte kha Jesuh tipil innak cung ah chuah a si ve. Jesuh tipil innak in khamhnak kan co tikah kan sualnak vialte kha kan tan dih i thlarau lei in cuarpartan mi kan si ve. Biakam Thar cuarparnak cu Jesuh tipil innak hmang in sualnak vialte cik le tan dih kha a si.
Cucaah Biakam Hlun cuarpartan cu Biakam Thar i Jesuh tipil innak kha a si i, an pahnih tein Pathian biakamnak, a fa ah a kan cantertu an si. Cucaah Biakam Hlun cuarpartan le Biakam Thar Jesuh tipil innak cu a sullam ai khat mi le pakhat an si.
Abraham tefa cu an cuarpartan an si tikah Pathian fa an si bantuk in, kan thinlung sual cuarpar kan tan tikah Pathian fa kan si ve. Cuti a si khawhnak cu tipil petu Johan nih Jesuh tipil a peknak hmang in vawlei sualnak vialte a lak dih cang i sualnak a um ti lo zumhnak thawng in a si.
Jesuh tipil innak nih sualnak vialte a chah dih caah misual kha miding ah a ser. Cuarpartan tikah vunpar tlawmpal te kha tan a si bantuk in, tipil petu Johan nih Jesuh tipil a peknak thawng in minung thinlung ah a um mi sualnak vialte cu chah dih a si ve. Hihi thlarau lei cuarpartan a si ti a zum mi paoh cu miding mi Pathian fa sinak co khawh a si.
PATHIAN HE A HLATTERTU HNA ZUMHNAK DIK LO
Israel mi hna Pathian he a halttertu hna cu zeidah a si?
Cuarpartan lonak
Pathian nih Abraham sinah cuarpartan a si lo mi paoh cu a minung hawi sin in hlawt a si lai tiah a ti. Cuti a si ah, cuarpartan sullam cu zeidah a si? Cun thlarau lei cuarpartan cu zeidah a si? Taksa cuarpartan cu vun tlawmpal cik i takpum he then a si ahcun, thlarau lei cuarpar cu Jesuh tipil innak hmang in sualnak vialte chah tinak a si ve.
Jesuh tipil innak cu minung sualnak vialte amah cung chuannak le thlarau lei cuarpartannak a si. Tipil petu Johan nih Jesuh tipil a peknak a ruang cu, vawlei sualnak vialte lakpiak dih i thlarau lei cuarpartannak caah a si.
Minung sualnak vialte cu Jesuh cung ah chuan dih a si. Abraham Pathian, Isak Pathian le Jocab Pathian le an tefa vialte Pathian a si mi nih Abraham le a tefa hna sin ah biakamnak a tuah i an cuarpar a tanter dih hna. Cubantuk in an sualnak cuarpartan a si mi vialte caah khamhtu le Pathian a hung si.
Sualnak cuarpartan sullam cu zeidah a si? Abraham le Pathian biakamnak a si i, Jesuh tipil innak le vailam cung thihnak thisen thawng in hrinthannak a co mi vialte caah khamhnak a si. Cuticun Pathian sinak nawl a kan pek. Cuticun cuarpartan mi vialte hna Pathian a hung si.
Pathian nih Abraham cu a chawnh. “Atu ri hin cun fapa nan ngeih mi paohpaoh cu ni riat a si ah an cuarpar nan tan hrimhrim hna lai, nan inn cung i a chuak mi nan sal hna zong, cun ramdang mi sin i nan cawkmi sal hna zong an i tel chih dih lai. Hi nih hin nanmah le keimah karah biakamnak a um kha a langhter lai. Pakhat hmanh hrelh loin nan cuarpar cu tan nan si lai i cu nih cun nanmah sin i biakamnak ka ser mi hi zungzal hmun mi biakamnak a si kha nan cungah hmelchunhnak in alanghter lai. Cuarpar aa tan lo mi pa cu a miphun chung in hlonh a si lai, zeicahtiah keimah he biakamnak cu a zul lo,” tiah a ti (Genesis 17:12-14).
Thlarau lei cuarpartannak um loin Jesuh sin rat ai tim mi paoh cu ami hna sin in hlonh a si lai. Thlarau lei cuarpartan cu Biakam Thar i Jesuh tipil innak a si i vawlei sualnak vialte a kalpitu tipil innak a si.
Jesuh a zum mi paoh nih Biakam Hlun cuarpartannak le Biakam Thar Jesuh tipil innak an zumh chih i cuticun Thlarau an co i an sualnak vialte in khamh an si hnu ah, Pathian fa an si lai. Biakam Hlun cuarpartannak le Biakam Thar Jesuht tipil innak a zum mi hna cu kan i khat.
Cuarpartannak sullam kan hngalh khawh lo i hrinthannak a kan petu Thlarau lei cuarpartannak kan cohlan lo ahcun, kan zumhnak cu pakpalawng a si. Pathian ah zumhawk kan tlak ko tiah kan ruah men lai nain, thetse cung ah inn a sa mi bantuk ceo kan si ko lai.
Pathian nih amah a zum mi paoh nih cuarpartannak an zumh i thlarau lei cuarpartannak a si mi Jesuh tipil innak zong an zumh a hau tiah a kan ti. Cuarpartannak um loin Pathian fa kan si kho lo. Cuarpartannak um loin ami hna sin ah kan i tel kho lo. Cucaah Pathian nih ahohmanh, phaisa in cawk mi sal hna siseh hna, khual si hna seh, Lanhtak Puai hman an duh ahcun an cuarpar an i tan a hau tiah a ti.
Israel mi chung in hrin mi fale zong cuarpartan an si rih lo ahcun tan hmasa an si lai. Pathian le Israel mi hna biakamnak hi Jesuh a zum mi ca zong ah a si ve.
Exodus 12 ah, Israel mi hna nih Lanhtak Puai sa an ei i ankha zong kha cuarpartan a si cang. Lanhtak Puai sa a ei khotu cu cuarpartan mi lawng kha an si.
Israel mi hna nih Lanhtak Puai sa an ei i a thisen innka le inntung ah an neh ah khan cuarpartan an si cang ti kha kan hngalh awk a si.
Pathian nawlpek ning bantuk in, ahohmanh cuarpartan a si lo ahcun, a mi hna sin in hnon a si lai i Pathian fa sinak a co lai lo. A sullam cu thlarau lei cuarpartannak a zum lo mi cu rawhralnak an phan tinak a si. Jesuh tipil innak in thlarau lei cuarpartannak a co mi lawng khamh an si.
“Cucu atu i nanmah an khamhtu hna tipil innak a rak sawhtu hi a si” (1 Peter 3:21). Jesuh nih Jordan tiva ah tipil a innak thawng in na sualnak vialte a tawldih cang ti kha na zum taktak maw? Jesuh tipil innak le vailam cung thisen zumh le hngalh taktak na duh ahcun, thlarau lei ah cuarpartan ka si cang i miding ka si cang ti kha na hngalh lai. Cun Jesuh tipil innak um loin vailam cung a thisen cu sullam ngei lo asi ti zong na hngalhfian lai.
Jesuh tipil innak tel in thlarau lei cuarpartannak hmu lo buin Jesuh vailamtah zumh na timh ahcun Pathian zaangfahnak he kai hlat tuk ti kha na hngalh lai. Na thinlung ah sualnak a um peng zong kha na hngalh lai.
Pathian khamhnak cu Jesuh tipil innak in ai thawk in vailam cung a thihnak in a dong ti mi biatak hi kan hngalh a hau. Cu a si khawhnak ding ah, Jesuh tipil innak le thisen biatak kha kan thinlung in kan zumh a herh.
Hi zumhnak ngeihnak thawng in, muihnak thawnnak kan tei khawh i ceunak fa kan si lai. Hi zumhnak nih zumhnak sawhsawh a ngei mi le a taktak a ngei mi kha a kan thleidan.
Kan Bawipa Jesuh nih keimah ah i peh u tiah a ti. Tipil innak le a thisen in kan sualnak vialte a tawl dih cang. Cucaah, Pathian sinak hmelchunhnak kennak ding ah, Jesuh tipil innak kan zumh a herh. Hi zawn ah kan hlawh a cham ahcun Pathian sin in hlonh kan si lai.
Khamhnak kan ti mi cu Biakam Hlun i cuarpartannak le Biakam Thar i Jesuh tipil innak dah lo, a dang a um ti lo. Khamhnak cu Jesuh tipil innak (thlarau cuarpartan) le vailam cung a thisen (Lanhtak Puai tuufa thisen) zumhnak thawng lawng in a tlamtling kho.
Biakam Hlun i cuarpartan le Biakam Thra i Jesuh tipil innak cu ai tlai mi a si. Isaiah 34:16 nih Baibal hi amah le mah ai dirpi mi a si tiah a kan chimh. “Thilnung kong tialnak Bawipa cauk chung ah khan kawl tuah u law zeidah a chim ti kha rel tuah u. Hi thilnung vialte hna hi pakhat hmanh a bau mi an um lai lo i pakhat hmanh keptu ngei lo zong an um lai lo. Cubantuk in siseh tiah Bawipa nih a ti i, amah hrimhrim nih hmun khat ah a umter hna lai” tiah a ti.
Biakam Hlun biafang pakhat cio kha Biakam Thar he pehtlaihnak an ngei. Pathian bia pakhat te hmanh dirpitu ngei lo in an um lo.
NINGCANG LOIN A ZUM MI HNA HI TEH?
Zumtu lakah ahohdah hell ah a kal lai?
Thlarau cuarpartannak a zum lo mi
Tuchun ni ah, Lanhtak Puai tuufa thisen a zum mi tampi an um. An ti mi cu, “cuarpartan sullam cu zeidah a si? Biakam Hlun Judah mi hna ca lawng ah a si. Biakam Thar ah kan vunpar tan a herh ti lo” tiah an ti.
An chim mi hi a dik ko. Taksa hrimhrim in cuarpartan a herh tiah kan ti hna lo. Paul nih thlarau lei cuarpartannak kong fiang tein a chim i cucu kei zong ka chim duh mi a si.
Na taksa hrimhrim cuarpartan na hau tiah kan ti lo. Taksa cuarpartannak cu kan caah sullam a ngei lo, asinain kan sualnak vialte in khamhnak ding ah Jesuh tipil innak zumhnak thawng in thlarau lei cuarpartannak kan co a herh.
Mi pakhat nih hrinthannak a conak ding ah, thlarau lei in cuarpartannak a co a herh. Jesuh a zum mi paoh nih thlarau cuarpartannak an co a herh. Hi lam lawng hi sualnak teinak le miding sinak lam a si. Thlarau lei cuarpartan kan si hnu lawng ah, sualnak loin kan um lai. Cucaah kan thinlung in Jesuh tipil innak in thlarau lei cuarpartannak kan co ti kha kan zumh a herh.
Lamkaltu Paul nih thlarau lei cuarpartan a biapit a zumh. “Chunglei in Judah mi a si i a lung chung in cuarpar aa tan mi kha Judah mi taktak cu a si” (Rom 2:29) tiah a ti. Sualnak chung in luatnak ding ahcun kan dihlak in thlarau cuarpartannak kan co a herh.
Na sualnak chahpiak a si hnu ah Jesuh cung ah chuan a si taktak cang maw? Biakam Thar zong ah, Jesuh a zum mi paoh nih tipil a innak hmang in thlarau lei caurpartannak an co a herh.
Hikong ah lamkaltu Paul nih a cakuat ah fiang tein a langhter. Pathian nih vawlei mi vialte cu an sualnak in a khamh hna i a mifa ah a ser hna. Israel mi hna an cuarpartannak hmang in Pathian fa an si i Biakam Thar minung hna cu Jesuh tipil innak zumhnak hmang in thlaraulei cuarpartan kan si i Pathian fa sinak kan co ve.
Jesuh tipil innak le thisen ah zumhnak kan ngeih mi Pathian nih a hmuh tikah a fa ah a kan cohlan. Hi zumhnak nih thlarau lei cuarpartan a kan siter i khamhnak ah a kan hruai.
MISUAL CAAH JESUH TIPIL INNAK LE THISEN THAWNG IN KHAMHNAK LAM A UM
Jesuh ni zeitindah khamhnak a tlamtlinter?
Tipil innak le vailam cung thihnak in
Jesuh nih tipil innak le vailam cung a thisen a tlamtlinh mi khamhnak cu misual mi caah a si. Tuufa thisen cu biaceihnak a si i, tipil innak cu kan sualnak vialte a cung chuannak thlarau lei cuarpartannak a si.
Tuchan Khrihfabu nih hi thlarau cuarpartannak ceunak biatak hi kan ceuter ding a si. Biakam Hlun cuarpartannak hi kan caah sullam ngei tuk hlah hmanhsehlaw, Jesuh tipil innak cu hnulei chit khawh a si lo.
Jesuh tipil innak nih na sualnak vialte an tawlpiak dih cang i Jesuh tipil innak nih an khamh ti thawng kan thanh. Cucu na zum maw? Jesuh tipil innak hnulei na chit ahcun, Jesuh tipil innak in a tlamtlinh mi hrinthannak thawngtha na hngal kho lai lo.
Zeitindah Jesuh tipil innak, Pathian nih thlarau lei cuarpartannak a si tiah a kan ti mi hi hnulei kan chit khawh lai? Baibal kan rel ahcun, cuarpartannak le Lanhtak Puai tuufa thisen hi ai pehtlai mi an si ti kha kan hmuh lai. Cucu Jesuh tipil innnak, thlarau lei cuarpartannak biathli thup a si.
Lamkaltu Johan nih a chim mi thawngtha hi Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen thawngtha dah ti lo a dang a um lo. 1 Johan 5:6 ah, “Ara mi cu Jesuh Khrih hi a si, tipil a innak ti le a thihnak thi he a ra mi a si. Ti he lawng a ra lo” tiah a ti.
Jesuh cu ti le thi le Thlarau in a ra tiah a ti. Ti he lawng a si lo, thi he lawng zong a si lo, thi le Thlarau he a ra. Hi thil pathum, tipil a innak, vailam cung a thisen le thihnak in a thawhthannak hi khamhnak tehte a khangtu pathum an si.
ZEIRUANG AH DAH BAIBAL NIH JESUH TIPIL INNAK LE THISEN KONG A CHIM?
Israel mi hna cu Lanhtak Puai tuufa thisen lawng in khamh an si maw?
Si lo. Lanhtak Puai an hman hlan ah cuarpartan an si cang.
Jesuh tipil innak le thisen nih ti le Thlarau in hrinthannak a kan pek. Exodus 12 ah, “tuufa kha la u law, a thisen kha inntung le innkaba ah nalh hna u. Thisen ka hmuh tikah, kan lanhtak hna lai” tiah a ti.
Lanhtak Puai tuufa thisen zumhnak thawng in kan sualnak chung in khamh kan si kho maw? Zeiruangah Biakam Thar ah Jesuh tipil innak hi atuletu a chim a si? Lamkaltu nih, “Tipil a innak phum kan si” (Kolosa 2:12) tiah a ti. “Khrih chung ah tipi nan ing i Khrih thuam in nan i thuam” (Kalati 3:27). “…tipil innak nih an khamh hna” (1 Peter 3:21) tiah a ti.
Lamkaltu Peter, Paul le a dang Khrih hnuzultu hna nih Jesuh tipil innak kong an chim. An chim mi cu Jesuh nih Jordan tiva ah tipil a innak le cu tipil a innak le a thisen zumhnak thawng in hrinthannak kan co ti kha a si.
Biatak kan chimh hna, keimah zong Jesuh tipil innnak zum loin a thisen lawng kha kum hra reng lo ka rak zumh ve. Asinain cu nih cun ka thinlung sualnak a la kho lo. Jesuh cu ka thinlung dihlak in ka zumh nain ka thinlung cu sualnak in a khat thiamthiam.
Kum hra hnu lawng ah thlarau cuarpartannak (Jesuh tipil innak) ka hngalh fiang i hrinthannak ka co. Cu hnu lawng ah biatak a si mi: Biakam Hlun cuarpartannak nih Biakam Thar Jesuh tipil innak a hmuhsak ti kha ka hngalhfian. Cucu ka zumh i atu zong ka zumh peng.
“Biakam Thar ah, Jesuh tipil innak le thisen zumh hi a dik maw? Baiba ning in zumhnak dik a si maw?” Hrinthannak ka co hnu ah, hi kong ah ka khuaruah a har.
Jesuh tipil innak le thisen ka zumh hnu zong ah ka thinlung ah biahalnak a tang peng. “Jesuh nih tipil a innak ah ka sualnak vialte chuan a si cang ti biatak zumh hi a dik ko maw asiloah Jesuh nih vailam cung a thihnak thawng lawng in dah khamh kan si? tihi a si. Jesuh ka Pathian le ka khamhtu a si ti zumh ih a za lo maw?” Hihi Exodus 12 ka rel lio ah ka ruah mi a si.
Minung tampi ni Exodus 12 an rel nain Jesuh nih kan khamhtu a si nak ding ah vailam cung ah thihnak a tuarti hi an ruah chih lo. Jesuh thisen zumh hi a za lo an ti i cu an zumhnak kong cu tehte an khan. An thinlung dihlak in Khrih cu Bawipa le Pathian fapa a si tiah an phuan ko lai nain misualfa an si peng. Jesuh cu mi khamhtu a si kan zumh ahcun a za ko, kan thinlung ah sualnak a um peng zong ah a poi lo tiah an ti.
Cu bantuk zumhnak cu zumhank dik a si lo. Cubantuk zumhnak nih hrinthannak a phakpi hna lo. Jesuh tipil innak le thisen lawng nih miding ah a kan ser.
Cuti a si ah Exodus 12 sullam cu zeidah a si? Baibal ah, “Jesuh thisen lawng zumh i a tipil innak zumh lo hi a poinak a um maw” ti kha ka kawl. Exodus 12 ka rel dih hlan bak ah, khamhnak hi Jesuh thisen lawng si loin tipil a innak zong a si chih ti kha ka hmuh. Baibal dihlak cawnpiak ka zoh tikah, Jesuh tipil innak le thisen thawng in khamh kan si ti kha ka hmuhchuah.
Zeiruang ah dah Khrihfa tam u cu misual an si peng?
Jesuh tipil innak an zumh lo ruang ah
Exodus 12:47-49 tiang ah ka hmuh mi cu, ahohmanh Lanhtak Puai sa a ei hlan ah, a cuarpartan ta a si ti kha a si. Hi ruang ah caang 49 nak ah, Pathian nih, “Cu phung nih cun Israel mi taktak zong kha a nenh hna i nan sin i khua a sa mi ramdang mi zong kha a nenh hna” tiah a ti.
Cucaah ahohmanh cuarpartan a si lo mi cu Lanhtak Puai sa einak nawl an ngei lo. Cu biatak cu ka hmuh mi a si. Cubantuk in Jesuh kha kan khamhtu ah kan zumh tikah, a pakhat cu kan sualnak vialte Jordan tiva tipil a innak cu chuan a si dih i a pahnihnak ah vailam cung a thihnak le a thisen in khamh kan si ti kha kan zumh a herh.
Jesuh nih tipil innak a cung ah a chuan dih mi sualnak ruang ah vailam cung biaceihnak a tuar a herh ti ka hngalhfian tikah, vawlei sualnak le nawlbuarnak vialte khamh kan si cang i thlarau cuarpartan zong kan si cang ti kha ka hngalhfian.
Cu thawk bak cun, ka sualnak vialte lakpiak ka si cang ti kha kai fiang. Ka thinlung cu hawhra bantuk in a rang i, ka thinlung dihlak in ti le thi le Thlarau thawngtha ka cohlan.
Cutikah a kan khamhtu thil pahnih an um ti kha ka hngalhfian, Biakam Hlun ahcun cuarpartannak le Lanhtak Puai tuufa thisen le Biakam Thar ah cun kan sualnak vialte a tawl dihtu Jesuh tipil innak le vailam cung thisen tlanhnak hi an si.
Jesuh vailam cung ah biaceih a si cu, amah nih sualnak a tuah caah si loin vawlei sualnak a cung ah a chuan caah a si. Vawlei mi vialte aiawhtu a si mi tipil petu Johan nih Jordan tiva ah Jesuh tipil apek ti a zum mi paoh nih vailam cung a thisen zong an zumh chih awk a si.
Zeiruang ah dah Baibal ah a lang lengmang ko nain minung tampi nih Jesuh tipil innak hi an hlawt peng? Cuti an tuah ruang ah Jesuh an zumh ko bu ah misualfa an si. Jesuh cu an zumh ko nain Pathian sin in hlonh an si. Jesuh an zumh ko bu ah hell kal ding mi zaangfak awktlak misualfa an si.
Jesuh an zumh ko bu ah zeitindah misualfa an si khawh? Zeiruang ah dah misualfa dirhmun ah an dir peng? Zaangfak ngaingai an si. Jesuh nih tipil a innak in vawlei sualnak vialte a tawl dih i khamhnak tling a kan pek cang ti kha an zumh lo caah misualfa dirhmun ah an dir peng.
Micheu nih Jesuh vailam cung thisen zumhnak thawngin khamh kan si tiah an ruah nain cubantuk zumhnak cu a tlamtling mi zumhnak a si lo. Zeiruang ah? Jesuh cung ah an sualnak chuan an philh caah.
Pathian nih a timhtuah mi ti (Khrih tipil innak) le thisen thawng lawng in khamh kan si kho: Thlarau cuarpartannak thawng in khamhnak. Cu hnu lawng ah, Pathian fa taktak kan si kho lai.
Kanmah le mah bia kan i hal awk a si. “Thlarau lei cuarpartannak caah Jesuh thisen lawng zumhnak nih kan sualnak vialte a tawl kho maw?” Kan thinlung kha thuk piin kan purh i a lehnak kan kawl ding a si.
Jesuh tipil innak le vailam cung thisen in khamh kan sibnatuk in Biakam Hlun zong ah caurpartannak le Lanhtak Puai tuufa thisen thawng in khamhnak an rak co ve. Cuticun Pathian dantatnak le vaewlei sualnak in khamh kan si. Cu a zum mi paoh cu Pathian fa an si i Pathian cu an Pathian a si.
Hi thil pahnih hna zumhnak in mi pakhat cu Pathian fa le khamh mi a hung si: Cuarpartannak le Lanhtak Puai tuufa thisen, tahchunhnak ah, Jesuh tipil innak le a thisen. Cucu Jesuh cawnpiaknak biatak a si. Hihi ti le thi le Thlarau in hrinthannak biatak cu a si.
BAIBALNIH A CHIM MI TI LE THLARAU KHAMHNAK CU ZEIDAH A SI?
Jesuh thisen zumhnak lawng in misual kha miding a si kho maw?
Si kho lo.
Jesuh nih vancung a Bawi thutdan kha a kaltak i hi vawlei ah a ra. Vawlei sualnak vialte kalpi ding ah kum 30 a si ah tipil petu Johan nih tipilnak a pek.
Jesuh vailam cung a thisen cu vawlei sualnak vialte tawlnak caah biaceihnak a si. Jesuh cu hi vawlei khamhtu ding ah a ra i, tipil a innak le a thisen in misual vialte kha a kan khamh.
Thisen lawng in hrinthan kan si maw? Si lo. Sualnak chung in tipil a innak le a thisen in khamh kan si. Jesuh thisen lawng a zum mi hna sin ah biahalnak tuah kan duh hna. “Misual nih Jesuh thisen a zumhnak lawng in miding ah a cang kho maw? asiloah Jesuh tipil innak le a thisen a zumhnak in dah mithiang ah a can? Kan sualnak vialte Jesuh tipil innak cung chuannak le a thisen thawng in maw a si asiloah a thisen thawng lawng in dah? Khuazeidah a dik deuh tiah kan hal?”
Ti le Thlarau in hrinthannak co taktak ding ahcun a tanglei hi kan tlinh a hau. Jesuh cu hi vawlei ah taksa in a ra, Jodan tiva tipil a innak in vawlei sualnak vialte a lak dih i sual man pek ding ah vailam cung ah biaceihnak a tuar ti hi kan zumh a herh. Kan khamhtu a si mi Jesuh Khrih hiti zumhnak thawng in, hrinthannak taktak kan co khawh.
Kan hal than lai. Baibal ning in zumhnak cu zeidah a si? Jesuh thisen zumh maw a si, asiloah, Jesuh tipil innak le a thisen zumh dah a si?
Jesuh thisen zumh cu a tanglei bantuk in a si: Jesuh cu vawlei sualnak caah sual phawt le biaceihnak a si. Kan sualnak ruang ah tuk le hliamtuarter a si caah, tihnung mi biaceihnak chung in kan luat. Asinain cucu a tlamtling mi biatak a si lo. Hi zumhnak kong kan co hlan ah, thil pakhat kan hngalh ding mi a um. Zeiruangah dah Jesuh cu vailam tah a herh?
Baibal nih sualnak man cu thihnak a si tiah a ti. Jesuh nih hi vawlei ah sualnak pakhat hmanh a tuah bal lo. Mary hmang in hi vawlei ah ah a ra, asinain a thiang mi Pathian fapa dirhmun le mi Khamhtu dirhmun in a ra. Hi ruang ah vailam cung a thih hlan ah tipil petu Johan nih tipilnak a peknak cu a si. Tipilnak a ing i, kan sualnak kha a cung ah a chuan. Tipil innak tel loin, vailam cung thihnak tuar khawh a si lo.
BIAKAM HLUN RAITHAWINAK PHUNGLAM
Raithawinak caah a herh mi zeidah a si?
(1) Dotla saram nung
(2) Kutcung chuan
(3) A thisen
Hi biatak hi Puanthlam raithawinak tuahnak phung in zoh tuah hna u sih. Biakam Hlun ahcun sualnak a tuah mi asiloah tlangbawi ngan nih saram cung ah kut a chuan lai i sualnak kha a cung ah a chuan lai. Cu hnu ah saram cu an thah i raithawi awkah an pekchanh. Biakam Hlun hi Biakam Thar hmanthlak a si i, Jesuh Khrih hi Pathian nih raithawinak tuufa ka vun thlah lai a ti mi cu a si.
Zeitik ah dah na sualnak vialte cu Jesuh cung ah chuan a si? Hi biahalnak ruat law a lehnak kawl tuah ti kan duh. Biakam Hlun ahcun, Israel mi hna nih raithawinak saram cung ah kutchuan ta loin thahnak nawl an ngei lo (kutcung chuan cu sualnak chanh tinak a si). Thawinak saram kha biaktheng hmai an rak put hlan ah, sualnak vialte a cung ah chuanta nak ding ah an kut kha a cung ah an chuan ta.
“Amah nih khangh thawinak sa lucung ah a kut a chiah lai i amah caah remnak tuahnak caah cohlanpiak a si lai” (Leviticus 1:4). Leviticus ah ai tial bantuk in thawinak vialte cung ah kutchuan ta a si lai tiah a ti. Kut cung chuannak in an sualnak vialte kha saram cung ah an chuan i a thisen le a sa Pathian hmai pekchanhnak in, an sualnak chung in khamh an si. Israel mi hna zong Biakam Hlun caan zumhnak ning in khamh an si.
Pathian hmai ah khangh thawinak an pekchanh tikah, sualnak a tuah mi a sualnak ngaihthiam a sinak ding ah thawinak saram cung ah a kut a chuan lai. Thawinak saram kha sualnak a tuahtu aiawh ah thah a si. A thisen kha biaktheng kil ki li ah thlet a si i a tang mi kha biaktheng velchum ah an thlet. Cuticun sualnak a tuahtu kha tlanh a si.
Biakam Thar ahcun misual mi kha Jesuh tipil innak le thisen zumhnak thawng in khamh kan si. 1 Johan 5:1-10 nih misual mi nih Jesuh tipil innak le thisen (vailamtah) a zumhnak in khamhnak a co tiah a kan chimh.
Cucaah misual mi nih Jesuh tipil innak le vailam cung thisen a zumh chung paoh cu khamh khawh peng a si. Ti le Thlarau hrinthannak caah Jesuh tipil innak le thisen le Thiang Thlarau hi um lo kho loin a herh mi an si.
Hawi dawt hna, Jesuh thisen zumhnak thawng lawng in khamh na si kho maw? Jesuh thisen zumhnak thawng lawng in khamh kan si kho tiah a zum mi hna cu an thinlung ah sualnak a um peng tinak a si. Asinain Biakam Thar ah thlarau cuarpartannak a si mi, Biakam Hlun he a sullam ai khat mi Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen zumhnak thawng in kan sualnak vialte chung in khamh kan si.
Khrifabu kip nih anmah le zumhnak tlaihtleng an ngei cio. An zumhnak dik lo an hlawt lo ahcun an dihlak tein hell kal ding ah sualphawt an si. Presbyterian Khrihfabu nih khaukhihnak biapi ah an chiah, Methodist Khrihfabu nih Arminiam cawnpiaknak a si mi…minung lei tuahsernak le Baptist Khrihfabu nih tipil innak le Holiness Khrihfabu nih thianhlimnak hna biapi ah an chiah hna.
Asinain Baibal nih hrinthannak biatak kong ah zeidah a chim? Baibal nih cun biatak cu Jesuh tipil innak le thisen ah a um tiah a kan cawnpiak. Pathian bia a zum i a zul mi paoh nih Thlarau le ti hrinthannak an co i khamh an si.
JESUH TIPIL INNAK BIATHLI CU ZEIDAH A SI?
Biakam Thar thlarau lei cuarpartannak cu zeidah a si?
Jesuh tipil innak
Jesuh tipil innak cu thlarau lei cuarpartannak a si. Biakam Hlun ahcun cuarpartan a si lo mi paoh cu a mi hna sin in hlonh a si lai tiah Pathian nih a ti.
Biakam Thar thlarau lei cuarpartannak cu Jesuh tipil innak a si ti hi kan hngalh i kan zumh a herh. Jesuh cu riantuan hramthawk ai timh ah khan tipil petu Johan nih Jordan tiva ah tipilnak a pek i cu tipil a innak zumhnak thawng in thlarau lei ah cuarpartan mi kan si kho. Zeiruang ah dah Jesuh hi Johan nih tipil pek a herh ti zong ah ralring tein kan ruah awk a si.
“Cu caan ah cun Jesuh cu Galilee ram in Jordan tiva ah khan Johan sin i tipil in awkah a va kal. Sihmanhsehlaw Johan nih cun a rak al i, Keimah pei nangmah nih tipil pek awk ka si cu, ka sin i nangmah lehtuk na rat, tiah a rak ti. Sihmanhsehlaw Jesuh nih cun, atu cu hitihin si ko seh. Pathian nih tuah awk a si a ti mi paoh cu i tuah ko seh, tiah a leh. Cucaah Johan cu a hna a tla ve” (Matthai 3:13-15).
Jesuh cu tipil petu Johan nih “thihnak tiva” a si mi Jordan tivah ah tipilnak a pek. Tipil petu Johan nih Jesuh lucung ah a kut a chuan i tihnimnak in tipilnak a pek. Hihi tipil innak dik cu a si (Tipil in: tichung phum tinak a si). Jesuh nih hi vawlei sualnak kalpi ding ah, tipilnak a in i kut cung chuannak nih Biakam Hlun a hmuhsak ve.
Jesuh tipil innak cu amah a zum mi vialte caah cuarpartannak a si. “Pathian nih tuah u a ti mi paoh cu tuah in um ko seh” (Matthai 3:15) tiah a ti. Jesuh nih tipilnak a in i vawlei sualnak vialte a kalpi hnu ah kan Khamhtu le kan Pathian a hung si hi Pathian duhnak a si. Kan sualnak vialte a lu cung khinh buin vailam cung a thih hi Pathian duhnak a si.
Jesuh tipil innak nih misual vialte hrinthanter khawhnak thawnnak a ngeih. Mah hihi Thlarau le ti hrinthannak biathli cu a si.
Jesuh nih vawlei misual mi vialte khamhnak rian a tuan tik ah a tuah hmasa bik mi tipil petu Johan sin in tipilnak in kha a si. Tipil in ti cu, “tawl, phum, chanh” tinak a si.
Pathian duhnak in tipilnak a in caah vawlei sualnak vialte kha a cung ah a khin dih. “Zohhamh u. Pathian tuufa, vawlei sualnak a kalpi khi” (Johan 1:29). Jesuh tipil innak sullam cu amah a zum mi vialte thlarau lein cuarpartannak an co cang tinak a si.
A hnu ah Pathian tuufa vawlei sualnak a kalpitu dirhmun in vailam cung ah a kai i sual biaceihnak a kan tuarpiak. Cuticun vawlei mi vialte sualnak in a kan khamh.
Cucaah, Jesuh tipil, Biakam Hlun cuarpartannak le kan khamhnak caah vailam cung a thisen luanternak a zum mi vialte cu an sualnak in khamh an si. Jesuh nih misual mi vialte kha tipil a innak le a thisen in a kan khamh. Cucu thlarau lei cuarpartannak biatak cu a si.
KHAMHNAK CU A THISEN THAWNG LAWNG IN A SI MAW? A SI LO.
Jesuh cu vawlei ah zei in dah a rat?
Ti le thi in.
1 Johan 5:4-8 ah, “Zeicahtiah Pathian fa a si mi paoh nih cun vawlei kha a tei khawh. Vawlei kan tei khawhnak cu kan zumhnak hin a si. Vawlei cu ahodah a tei kho? Jesuh cu Pathian Fapa a si tiah a zum mi lawng nih an tei khawh. A ra mi cu Jesuh Khrih hi a si, tipil a innak ti le a thihnak thi he a ra mi a si. Ti he lawng a ra lo ti he thi he a ra. Cun cucu biatak a si ti kha Thlarau hrimhrim nih tehte a khaan, zeicahtiah biatak cu Thlarau kha a si. Tehte a khaangtu pathum an um: cu hna cu Thlarau le ti le thi kha an si i an pathum tein an bia aa khat.”
Khrihfaw hawi dawt hna, Jesuh na khamhtu a sinak kong ah zeibantuk tehte dah na ngeih ve? Ti le thi in a ra mi Pathian fapa Jesuh zumhnak dah ti lo a dang a um ti lo.
Vawlei a tei khotu zeidah a si? Ti le thisen zumhnak dah lo vawlei a tei khotu zumhnak dang a um ti lo. Ti le thi in a ra mi Jesuh zumh hi a si. Cucu Thlarau nih tehte a khan, zeicahtiah thlarau cu biatak a si.
Hi vawlei ah tehte a khaangtu thil pathum an um: Cu pathum cu an ruahnak aa khat dih. Jesuh hi vawlei ah titsa in a ra i tipilnak a in i zungzal sualphawtnak chung kan luat nakhnga vailam cung ah thihnak a tuar. Zeizong vialte a sertu Pathian kan khamhtu a si ti a langhtertu cu Thlarau le ti thawngtha hi a si.
Jesuh cu hi vawlei ah titsa in a ra i Johan nih tipilnak a peknak thawng in vawlei sualnak vialte a kalpi hnu ah kan sualnak leiba chiampiak ding ah vailam cung ah biaceihnak a tuar ti hi biatak a si. Cuticun amah a zum mi vialte cu a khamh hna. Cucu Thlarau le ti thawngtha cu a si.
PATHIAN KHAMHNAK AH TEHTE A KHANGTU TI LE THI CU ZEIDAH A SI?
Biakam Hlun cuarpartannak nih a langhter mi cu zeidah a si?
Jesuh tipil innak
Jesuh tipil innak
Ti nih Jesuh tipil innak a hmuhsak. Biakam Hlun ahcun, Jesuh tipil innak hi cuarpartannak a si. Biakam Hlun cuarpartannak cu Biakam Thar Jesuh tipil innak a si. Vawlei sualnak vialte Jesuh cung ah khin dih a si ti a langhtertu cu tipil a innak hi a si.
Hi biatak a zum mi paoh cu Pathian hmai ah dir in chiatha thleidannak thiang te he, “Nangmah cu ka khamhtu le ka Bawipa na si, Na thisen le tipil innak le ti le Thlarau hrinthan cu ka zumh. Cucaah sualnak ka ngei lo. Pathian fa ka si i ka khamhtu na si” tiah an ti khawh. Cucu zumhnak dik he kan chimphuan khawh. Hit kan chim khawhnak a ruang cu, Jesuh tipil innak le thisen kan zumh caah a si.
Hrinthannak a kan petu bia cu zeidah a si? Jesuh tipil innak le vailam cung thihnak hi a si. Mah hihi Thlaru le ti hrinthannak kan ti mi cu a si.
Khrihfa hawi dawt hna, bia kan hal than lai, “Khrih thisen zumhnak lawng in misual mi nih khamhnak a co kho maw?” Co kho lo. Khamhnak ahcun a thisen zumhnak lawng in a si kho lo. Tipil innak le a thisen zumhnak thawng in a si-Thlarau le ti khamhnak thawngtha hmang in misual mi nih khamhnak an co khawh. Jesuh tipil innak biatak Baibal nih a chim mi lei ah in kalpi tuah hna ning.
1 Peter 3:21-22 ah, “Cucu atu i nanmah an khamhtu hna tipil innak arak sawhtu hi a si. Tipil innak cu pum hnawm kholh hi a si lo, chiatha thleidannak thiang nih Pathian sin i biakamnak a tuah mi tu hi a si. Tipil innak nih cun Jesuh Khrih thihnak in a thawh thannak thawng in an khamh hna i, amah cu vancung ah a kai i Pathian orhlei kam ah a um i vancung mi vialte le vancung nawl ngeihnak vialte le thawnnak vailte kha a uk dih hna” tiah a ti.
Lamkaltu Pete nih Jesuh tipil innak cu kan khamhnak hmanthlak a si i sualnak chung in khamhnak a si tiah a ti. Jesuh tipil innak cu Biakam Hlun i cuarpartannak he ai khat mi a si. Biakam Hlun ah Israel mi hna nih Pathian bia an ngaih i an cuarpar an tan bantuk in Biakam Thar ahcun Jesuh tipil innak nih sualnak vialte chung in a kan khamh ve.
Cucaah Biakam Hlun cuarpartannak le Biakam Thar Jesuh tipil innak cu ai khat mi le pakhat an si. Jesuh tipil innak le cuarpartannak hi ai khat mi a si tiah nan dihlak in nan zum maw? 1 Peter 3:21 ah a langh bantuk in Jesuh tipil innak cu kan khamhnak hmanthlak a rak si. Pathian bia ai tial mi hi na al kho maw?
Cuti si ah nangmah le keimah hi vawlei ah a um hi zeitindah sualnak cun kan luat khawh? Pathian duhnak tlinternak caah Jesuh nih tipil innak in vawlei sualnak vialte a cung ah a khinnak thawng in a si. Matthai 3:15 ah, “Pathian nih tuah u a ti mi paoh cu tuah si ko seh” tiah a ti.
Vawlei sualnak vialte Jesuh cung ah khin a si dih bantuk in amah a zum mi paoh cu sualnak loin an um. Sualnak vialte Jesuh cung ah chuan a si dih cang ti zumhnak in kan dihlak in miding ah kan i cang kho. Sual biaceihnak chung in luatnak ding ah Jesuh nih vawlei sualnak vialte kha vailam cung ah a kaipi dih.
Hawi dawt vialte hna, misual vialte kan sualnak in a kan khamhtu thil pahnih cu ti le thisen a si. Jesuh nih hi vawlei kumthum reng lo chung rian a tuannak ah a tuah mi thil pahnih cu kan sualnak vialte a cung ah khin dih i vailam cung thih kha a si.
Johan 1:29 ah, “Zohhmanh u. Pathian tuufa, vawlei sualnak a kalpitu khi” tiah a ti. Jesuh Khrih cu vawlei sualnak tawlpiak ding ah tipilnak pek a si i sual ngaihthiamnak kan co khawh nakhnga vailam cung ah thihnak a tuar. Jesuh cu Pathian Fapa, zeizong te Sertu a si i, Pathian nih Biakam Hlun a tuah mi cuarpartan biakamnak kha vawlei sualnak vialte a cung khinnak thawng ina tlamtlinter.
Ahohmanh a thinlung dihlak in Jesuh tipil innak le thisen a zum mi paoh cu Thlarau le ti in hrinthannak a co lai. Cuticun Bawipa cu a zum mi vialte Bawipa a si lai. Bawipa cu thangthat si ko seh, Halleiluijah! Pathian nih a kan kamh bantuk in Jesuh nih khamhnak rian kha a tlamtlinh i vawlei sualnak vialte chung in a kan khamh.
TAKSA SUALNAK THIANHNAK A SI LO
Taksa hi caan sin thianh a si maw?
Si lo. Taksa cu a thih tiang sualnak a tuah peng.
Si lo. Taksa cu a thih tiang sualnak a tuah peng.
1 Peter 3:21 ah, “Cucu atu i nanmah an khamhtu hna tipil innak a rak sawhtu hi a si. Tipil innak cu pum hnawm kholh hi a si lo, chiatha thleidannak thiang nih Pathian sin i biakamnak a tuah mi tu hi a si. Tipil innak nih cun Jesuh thihnak in a thawh thannak thawng in an khamh.”
Mi pakhat nih Jesuh Khrih kha a khamhtu ah a zumh tikah taksa sualnak a tuah ti lo tinak a sti lo. Sualnak kan tuah peng ko men lai nain Jesuh tipil innak le vailam cung a thihnak zumhnak thawng in kan sualnak vialte kha amah cung ah kan khin khawh peng. Hi thil pahnih hi kan khamhnak caah um lo awk tha lo mi thil tiah kan zumh tikah kan sualnak vialte chung in khamh kan si.
Hrinthan ti mi cu kan thinlung dihlak in Jesuh kha minung vialte khamhtu a si ti cohlan kha a si. Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen kan zumh tik ah, kan thinlung nih hrinthannak a co nain kan taksa cu sualnak a tuah peng ko. Asinain kan taksa nih a tuah mi sualnak vialte zong ngaihthiam kan si dih cang.
Jesuh tipil innak hi khamhnak a co mi vialte ca kan tehte khaannak a si. Jesuh tipil innak in sual ngaihthiam kan si cang ti zumhnak nih sualnak ngei lo ah a kan ser. Jesuh tipil innak biatak khamhnak kan thinlung in kan co tikah Thlarau le ti in hrinthannak dik kan co.
Mah hihi Biakam Hlun Abraham khamhnak le miding ah i cannak lam le Lamkaltu hna an phuan mi thawngtha kan khamhnak cu a si.
Johan 1:21 ah, “Asinain tlawmpal nih cun an rak cohlan i an rak zumh i cu hna cu Pathian fa cannak nawl a pek hna” tiah a ti. Tipil innak le a thisen in a kan khamhtu Jesuh hi na cohlang ve cang maw? Pathian fapa nih a thisen le tipil innak in a kan pek mi khamhnak hi kan cohlan awk a si.
Khamhnak cu Jesuh thisen thawng lawng in a si maw? A si lo. Jesuh thisen le tipil innak thawng in a si. Baibal nih khamhnak cu Jesuh thisen lawng a si tiah a kan cawnpiak lo. Tipil a innak le a thisen in a si tiah a kan cawnpiak.
Jesuh tipil innak cu Biakam Thar thlarau lei cuarpartannak a si. Mah hihi sualnak vialte a kan chahpiaktu cu a si. Vawlei sualnak caah biaceihnak a in ti cu kan sualnak caah, nangmah le keimah caah biaceihnak a in tinak a si.
Sual ngaihthiamnak thawngtha cohlannak le Jesuh tipil innak le thisen zumhnak thawng in, kan sualnak biaceihnak chung in kan luat. Kan zumhnak thawng in, hi vawlei cung sualnak kan tuah mi vialte in khamh kan si. Jesuh tipil innak le thisen kha kan khamhnak caah kan i lak ahcun kan thinlung sualnak vialte zong tawlpiak kan si dih. Hi biatak hi na hngal fiang in na zum maw? Thlarau le ti thawngtha na zumh lai tiah ruahchannak ka ngei. Zum law zungzal nunnak na ngei lai.
Lamkaltu Paul nih, “Thinlung cuarpartannak” (Rom 1:29) a biapitnak a chim. Kan thinlung cu zeitindah cuarpartan a si? Jesuh cu hi vawlei ah taksa in a ra than lai, vawlei sualnak vialte kalpi ding ah tpilnak a in, vailam cung thihnak a tuar i nithum hnu ah thihnak in a thothan ti zumhnak thawng in thinlung cuarpartannak kan co khawh.
Lamkaltu Paul nih cuarpartan kan ti mi cu thinlung cuarpartan hi a si tiah a ti. Thinlung cuarpartan ti cu Jesuh tipil innak le thisen zumh kha a si. Na thinlung cuarpartan na duh ahcun, na thinlung in Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen na cohlan a herh. Cu hnu lawng ah Pathian fa taktak na si kho la.
TIPIL PETU JOHAN CU PATHIAN THLAH MI A SI MAW?
Tipil petu Johan cu ahodah a si?
Minung vialte aiawhtu le Aaraon hirnsor a hnu bik tlangbawi ngan a si.
Hika zawn ah, Jesuh tipilnak apetu tipil petu Johan cu ahodah a si tiah biahalnak tuah a hau. Tipil petu Johan cu vawlei mi vialte aiawhtu a si. Matthai 11:11-14 ah, “Hihi i cinken hmanh u: nu chung in a chuak mi lak ah vawlei cung ah hin Johan tluk in a ngan mi ahohmanh an um lo, sihmanhsehlaw Vancung pennak chung i a um mi hna lak i a hme bik hmanh Johan nakin a ngan deuh. Johan nih a rat ri in nihin tiang Vancung Pennak hi tonghmang loin tuknak a ing i tonghmang loin khua a sa mi hna nih cun lak an timh. Johan caan tiang khan Profet vialte hna le Moses phungbia nih vancung pennak kong hi an chim, cun cu bia nan zumh duh a si ahcun Johan hi Elijah kha a si i a ra lai tiah rak ti mi kha a si.”
Khrihfa hawidawt hna, nuhrin vialte lakah Johan nakin a ngan deuh mi ahohmanh an um lo tiah Jesuh nih a ti. Tipil petu Johan hrin a si thawk le Pathian Biakamnak ai thawknak ni in, Biakam Hlun cu a dih cang. Jesuh nih Pathian biakamnak a tlinter i a donghnak sual tlanhtu a sinak thawng in a si.
Pathian biakamnak a tlintertu ding cu ahodah a si? Jesuh Khrih le tipil petu Johan. Ahodah Biakam Hlun tlangbawi hnu bik a si? Ahodah Aaron hrinsor a si? Jesuh amah hrimhrim nih a chim bantuk in tipil petu Johan a si. Tipil petu Johan cu minung vialte aiawhtu le nuhrin lakah a ngan bik a si.
A ruang kan hmuh mi hi ruat tuah hna u sih. Moses, Abraham, Isak le Jacob zong nuhrin an si dih. Biakam Hlun he Biakam Thar he nuhrin vialte ah ahohdah a ngan bik a si? Tipil petu Johan a si.
Biakam Hlun profet hnu bik le Aaron hrinsor a si mi tipil petu Johan nih Biakam Hlun i Remdaihnak Ni ah tlangbawi ngan Aaron nih lucung chuan in sual ngaihthiamnak a tuah bantuk in Jesuh cu Biakam Thar ah tipilnak a pek ve. Jesuh cu tipilnak a pek i vawlei sualnak vialte cu a cung ah a chuan dih. Amah cu Pathian sal a si. Jesuh tipil a peknak thawng in minung vialte thinlung ah thlarau lei cuarpartannak kha a tlamtlinter.
Jesuh tipil innak he, kan khamhnak tehte khaannak caah kan zumh ding mi cu vailam cung a thisen hi a si. Jesuh nih tipil innak in vawlei sualnak vialte kha a lak dih i vailam cung ah biaceihnak a tuar. Kanmah nih kan tuah ding a tang mi cu zumh lawng hi a si. Jesuh tuahsernak kan zumh ding hi Pathian duhnak a si.
Thlarau le ti hrinthannak thawngtha na thinlung in na cohlan tikah, Abraham tefa na si lai i Pathia fa tiah ti na si lai. Hi biatak hi thinlung in a cohlang rih lo mi an tamtuk bantuk in a cohlang mi cu mitlawmte lawng an si rih.
Ni cu a liam deng cang i zan mui a ra deng cang. Jesuh tipil innak kha zum law na thinlung ah luhter ve tuah. Jesuh tipil innak le a thisen na zumhnak nih khamhnak thluachuah an pek lai.
Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen zumhnak thawngtha nih thlarau lei cuarpartannak thluachuah he chiti an thuh lai. Jesuh tipil innak le thisen zumhnak thawng in thlarau mei inn (Khrihfabu) le chiti (Thlarau), ngaknu fim bantuk in timhlamhnak ngei ding in kan sawm (Matthai 25:4). Jesuh a zum mi paoh cu an thinlung ah Thlarau ngei buin biakinn an panh.
AHO CAAH JESUH CU TIPILNAK PEK A SI?
Jesuh cu zeicah ah dah tipil pek a si?
Minung sualnak tawlpiak ding ah
“Sihmanhsehlaw Johan nih cun a rak al i, Keimah pei nangmah nih tipil pek awk ka si cu, ka sin i nangmah lehtuk rat cu, tiah a rak ti. Sihmanhsehlaw Jesuh nih cun, atu cu hitihin si ko seh. Pathian nih tuah awk a si a ti mi paoh cu i tuah ko seh, tiah a leh. Cucaah Johan cu a han a tla ve” (Matthai 3:14-15).
Jesuh cu minung sualnak vialte tawl ding ah tipilnak pek a si. Jesuh Khrih cu Pathian Fapa le Khamhtu a si. Amah cu a kan Sertu a si. Jesuh cu Pa Pathian duhnak in a ra i a mi ah a kan ser.
Biakam Hlun Profet hna nih aho kong dah an rak phuan? Jesuh Khrih kong an rak phuan. Biakam Hlun profet dihlak nih Jesuh hi vawlei a rat i kan sualnak vialte a kalpi lainak kong an rak phuan chung.
Biakam Hlun profet hna nih an rak chim bantuk in Jesuh cu hi vawlei ah a ra i Adam sualnak thawk in vawlei cung ah a hnubik a nung ding mi sualnak tiang a lak dih.
Atu Jesuh nih tipil a innak le a thisen in a kan khamhnak thawngtha hi na thinlung in rak cohlang ve cang. Hihi biatak a si lai lo tiah lungawtawm in na um sual maw? Na thinlung ah sualnak na ngei peng maw? “Pathian nih tuah u a ti mi paoh cu tuah si ko seh.” Jesuh cu tipil petu Johan nih Pathian duhnak tlinter awk ah tipilnak apek.
“Tipil” sullam cu “tawl” tinak a si. Biakam Hlun kut chung chuan he ai khat mi a si mi tipil peknak in Johan nih Jesuh cu tipilnak a pek.
Minung sualnak vialte a cung a khin dih hnu ah, Jorda tiva chung ah a pil. Tiva nih thihnak le misual biaceihnak a langhter. Khrih ti chung a pilnak nih vailam cung a thihnak a langhhter. Tichung in a rak chuahnak nih a thawhthannak a langhter ve. Jesuh cu vailam cung a thih ni thum hnu ah a thothan.
Jesuh cu kan Pathian le kan Khamhtu a si. Jesuh cu hi vawlei ah tipil ding ah, vailam cung thisen luanter ding ah, le ni thum hnu ah thothan in Pa orhlei kam a thutnak nih minung vialte thihnak in a kan khamhnak a langhter. Hi biatak hi lungthiang tein na zum maw?
Jesuh tipil innak cu Biakam Thar cuarpartannak a si. “Cuarpartannak cu thinlung cuarpartar kha a si.” Cuarpartannak cu Jesuh cung ah sualnak vialte khin dih a si ti zumhnak kan ngeih bak in a tling. Cuarpartannak nih cun Jesuh nih vawlei sualnak a kalpi dih ti kha a hngalhfian.
Na thinlung cuarpartan a si cang maw? Thinlung cuarpartan na zumh ahcun na sualnak vialte cu voi khat ca zalak in lakpiak na si cang. Hi caah Jesuh nih Pathian duhnak cu a tlinter i misual khamhnak rian a tuan.
Khrihfa hawidawt hna, hi khamhnak hi na thinlung le ruahnak ah rak cohlang ve cang. Hihi biatak a si. Na thinlung in Jesuh khamhnak na cohlan tikah, na sualnak vialte in luatnak na hmuh lai. “Asinain tlawmpal nih cun an rak cohlan i an rak zumh i cu hna cu Pathian fa cannak nawl kha a pek hna” (Johan 1:12).
Jesuh hi vawlei ah tipil ing ding zeiruang ah dah a rat ti kha na hmu kho cang maw? Atu cu na zum cang maw? Jesuh cu hi vawlei sualnak vialte kalpi ding ah tipilnak pek a si. Cucu cuarpartan tipil innak a si. Hi ruang ah lamkaltu Paul nih thinlung cuarpartan ding in a kan fialnak a si. Jesuh nih tipil a innak le a thisen in a kan tlanh caah zumh ko dah ti lo, duhthimnak dang kan ngei ti lo. Kan thinlung in “Aw, Amen” kan ti lawng a tang. Cucu biatak a si lo maw? Na zum cang maw?
HI BIATAK HI NA THINLUNG IN NA ZUM MAW?
Jesuh kan biak hlan ah zeidah kan tuah lai?
Ti le thisen biatak kha kan thinlung in kan zumh lai.
Ti le thisen biatak kha kan thinlung in kan zumh lai.
Jesuh hi vawlei a ratnak kum 2000 deng a rau cang. Atu Pathian vel chan le caan ah hin, ti le thisen khamhnak biatak hi kan thinlung in kan zumh awk a si cang. Kan caah tuah ding mi a tang ti lo.
“Cuarpartan cu thinlung cuarpartan hi a si.” Zumhnak in kan thinlung hi cuarpartan a herh. Zumhnak thawng lawng in khamh kan si. Biakam Hlun ahcun, Israel mi hna cu cuarpartannak le Lanhtak Puai tuufa thisen innkaba le inntung nehnak in khamh an rak si.
Jesuh tipil innak le a thisen khamhnak ca a zum mi hna nih cun Pathian biaceihnak kha an tih lo, zeicahtiah annih cu lanhtak an si lai. Asinain an thinlung in hi biatak a zum lo mi hna nih Pathian biaceihnak an tuar lai. Jesuh kha pakpalawng in a zum mi le an thinlung ah sualnak a ngei mi an tamtuk rih.
Hi dirhmun hi zeitindah na phak khawh lai? Zeiruang ah dah sualnak an tuar peng? Jesuh tipil innak le thisen biatak an hngalh lo caah a si. Jesuh thisen lawng an zumh i tipil a innak biatak an cohlan duh lo caah a si.
Khamhnak hi Jesuh thisen zumhnak lawng in maw co a si? Baibal nih cuticun a kan cawnpiak maw? Biakam Hlun le Biakam Thar nih teh zeitindah an chim ve? Baibal ning in cun, Pathian tuufa thisen lawng si loin, tipil a innak he khamhnak cu hmuh a si (1 Johan 5:3-6).
Jesuh thisen lawng na zum maw? A zum mi cu an thinlung ah sualnak a um peng tinak a si. An zumhnak dik lo kha an tei i thawngtha biatak ah an kir than awk a si.
A zum lo mi nih Jesuh tipil innak nih vawlei sualnak vialte a kalpi cang ti hngalh lonak in hlen an rak si kha an i fian awk a si. Jesuh tipil innak an rak cohlan mi kha kan palh tuk tiah an ti awk a si. Jesuh nih tipil a innak in vawlei sualnak vialte a tawl dih cang tikha an thinlung in an zumh awk a si. Khamhnak cu Jesuh tipil innak le thisen kan zumh tik lawng ah hmuh khawh a si. Phun dang in cun, Thlarau le ti thawngtha lawng in zungzal nunnak hmuh khawh a si.
Khrihfa hawidawt hna, atu ni tiang Jesuh thisen zumhnak lawng in na dir peng maw? Cuti na si ahcun na thinlung ah sualnak na ngei peng tinak a si. Na sual ahcun, na thinlung ah sualnak a um tinak a si. Pathian nawlbia zulh ruang ah sualnak in ka luat na ti ahcun na thinlung duhnak sawhsawh in a rak chuak mi a si tinak a si. Cubantuk fiannak cu Pathian bia he ai kalh mi a si.
A TLAI TUK RIH LO
Biatak nih zei in dah a kan luatter?
Sualnak le thihnak nawlbia chung in
A cann a tlai tuk rih lo. Na tuah a herh mi Jesuh tipil innak le a thisen zumh i, na thinlung cuarpartan hnu ah sualnak chung in luat kha a si. Sualnak vialte chung in luat ti cu Jesuh tipil innak le thisen zumhnak thawng in khamhnak co kha chim duh mi a si.
Na sualnak chung in khamhnak ding caah Jesuh tipil innak le thisen na zum kho lai maw? Hi na zumh ahcun khamhnak cu zeidah a si ti kha na hngalh khawh lai. Thinlung hnangam daihnak na hmuh lai. Cu hnu lawng ah, mithiang na si lai. Na tuahsernak ruang ah si loin Pathian bia na zumhnak ruang ah a si. Ahohmanh khamhnak caah Jesuh thisen lawng ai bochan mi dihlak atu cu a thisen le tipil innak zum ding forhfial kan duh hna.
Khrihfa hawi dawt hna, minung khamhnak cu Jesuh tipil innak le a thisen thawng lawng in a tlamtling mi a si. Thlarau cu Pathian a si. Pathian cu cu hi vawlei ah minung mui in a ra.
Pathian nih profet kaa hmang in a min cu Jesuh tiah sak a si lai, zeicahtiah a mi hna an sualnak in a khamh hna lai tiah a rak ti. Pathian nih, “Ngaknu cu fa a pawi lai i fapa a hrin lai i a min cu Emmanuel a si lai,” tiah a chim mi tlin nakhnga caah, hi thil vialte an hung um hi a si. (Emmanuel ti cu Pathian kan sin ah a um tinak a si.)
Pathian cu hi vawlei ah misual khamh awk ah a ra. Vawlei sualnak kalpi ding ah tipilnak pek a si i cuticun misual a kan khamh. Cucu ti le thisen in khamhnak kan ti mi cu a si. Hikong chim ding ah keimah cu hika ah ka um. Jesuh thisen lawng in khamh kan si maw? A si lo. Jesuh tipip innak le a thisen in khamh kan si.
Tuchun ni ah Jesuh tipil innak le thisen a zum lo mi profet deu le zumhnak dik lo an tamtuk. Jesuh nih, “Cun biatak kha nan hngalh lai i biatak nih cun an luatter hna lai” (Johan 8:32) tiah a ti.
Biatak kan hngalh awk a si. Jesuh nih zeiruang ah tipil a innak kong a chim ti kha kan hngalh i zeiruang ah dah kan zumh lai ti zong kan hngalhfian ding a si. Pathian nih Biakam Hlun ah Israel mi kha zeiruang ah dah cuarpartan a fial hna i Lanhtak Puai tuufa thisen kha innkaba le innka tung ah thuh a fial hna tikha kan hngalh awk a si.
Tuanbia hi cheu chum lawng kan hngalh ahcun biatak kan fiang kho lai lo. Jesuh nih, “Biangaite kan chimh, ahohmanh ti le thlarau in hrin a si loah cun Pathian pennak chung ah a lut kho lai lo” (Johan 3:5) tiah a ti.
KHRIH CHUNG AH TIPIL
Khrih thihnak ah zeitindah kan tel khawh ve lai?
Kan sualnak vialte Jesuh cung chuannak thawng in
Baibal nih khamhnak biathli tehte a khaan. Jesuh thisen lawng in a si maw? Si lo. A thisen le tipil innak in a si. Lamkaltu Paul nih hi kong hi Rom cakuat le cakuat dang ah voi tampi a chim.
Rom 6:3-8 rel hna u sih, “Khrih Jesuh he pehtlaihnak chung i tipil kan in ah khan a thihnak he i pehtlaihnak chung ah kan i hnim ti kha nan philh dahdra? Cucaah tichung i tipilnak kan vung in ah khan amah he vui ti kan si i a thihnak ah khan kan thi ve, cu bantuk thiamthiam in Khrih cu Pa sunparnak thawnnak nih a thawhter bang khan kannih zong nunnak thar ah kan nung ve lai. A thihnak ah amah he kan thih ti ahcun, nunnak i thawhter a sinak ah kannih zong thawhter ti kan si ve lai. Kan minung hlun cu Khrih he vailam cungah thah a si cang ti kha kan hngalh. A sual mi kan minung hlun cu zeicahdah thah a si ti ahcun, sualnak sal kan si tinak hnga lo caah a si. Cucu zeitindah a si ti ahcun minung cu a thih tikah cun sual thawnnak chung khan a luat. Kannih cu Khrih he kan thih ti cang ahcun, amah he kan nung ti lai ti zong kha kan zumh.” Caang 5nak zoh hna u sih. “A thihnak ah amah he kan thih ti ahcun, nunnak i thawhter a sinak ah kannih zong thawhter ti kan si ve lai.”
A thihnak cu kan thihnak a si ve, zeicahtiah cun kan sualnak vialte cu tipi a innak ah amah cung ah khin a si dih. Cucaah Jesuh tipil innak nih vailam cung a thihnak he a kan pehtlaihter.
Jesuh tipil innak le a thisen kan zumhnak nih amah he a kan pehtlaihter. “Sualnak man cu thihnak a si” (Rom 6:23). Cucaah Jesuh vailam cung thihnak cu kan thihnak a si ve. Kan sualnak vialte amah cung khinnak caah tipilnak a in. Hi biatak zumh cu Jesuh Khrih kan Khamhtu he i pehtlaihnak a si.
JESUH HI BIAKNAK LAM SAWHSAWH IN KAN ZUMH DING A SI LO
“Amah cu zumhawktlak le a ding” ti sullam cu zeidah a si?
Jesuh nih kan sualnak cu voi khat ca zalak in a tawl i cu biatak a zummi paoh a khamh hna tinak a si.
Minung tampi nih Jesuh hi biaknak lam sawhsawh in an zumh i biakinn ah an kal, an mitthli he sualngaihchihnak caah thla an cam. Nitinte an sual ngaihthiamnak caah thla an cam i an sual an phuan. “Jesuh keimah caah vailam cung ah thihnak na tuar, kan zumh cang” tiah thla an cam.
Fiang te chim ko ahcun, a tanglei Baibal cang hi an fianpalh. “Sihmanhsehlaw Pathian sin ah kan sualnak kha kan phuan hna ahcun, a ding mi le zumhawktlak mi a si caah, a biakam kha let loin kan sualnak kha a kan ngaihthiam lai i kan palhnak vialte kha a kan thianhpiak lai” (1 Johan 1:9) tiah a ti. Nitinte an sual phuannak in sual ngaihthiam kan si tiah an ruah. Asinain a cung lei Baibal caang ah a lang mi sualnak khi nitinte sualnak le nawlbuarnak a si lo. A sullam cu khamh ka si rih lo tiah kan phuan tikah kan sualnak vialte kha voi khat ca zalak in ngaihthiam kan si cang tinak a si.
“Cucaah zumhnak cu bia theihnak thawng khan a um i, bia cu Khrih kong chimnak thawng khan a um” (Rom 10:17). “Biatak cu nan hngalh lai i biatak nih cun an luatter hna lai” (Johan 8:32).
Khrihfa hawi dawt hna, biatak hi a fiang tuk ko. Jesuh nih Jordan tipil innak vawlei sualnak vialte a kalpi dih cang ti zumhnak tel loin Jesuh na zumh ahcun cu zumhnak cu pakpalawng a si. Ahohmanh nih a sualnak chung in khamh a duh ahcun Jesuh nih tipil a innak in voi khat zalak in vawlei sualnak vialte a tawl dih cang ti le sual leiba chamnak caah vailam cung ah a thisen a luanter cang ti kha an zumh a herh. Phun dang in cun, Jesuh tipil innak le a thisen hi a pahnih tein kan zumh ding a si.
“Zeicahtiah vawlei cung dih lak ahhin a kan khamh khotu ding min dang zeihmanh a um lo,” (Lamkaltu 4:12). Jesuh nih kan sualnak vialte kha tipil innak in a lak dih i kan khamhtu a hung si. Zungzal sualphawtnak chung in kan luat nakhnga, Jesuh cu ti le thi he a ra. “Zeicahtiah kan lung in kan zumh i Pathian he i remnak kan hmuh, kan kaa in kan chim i khamh kan si” (Rom 10:10). Misual maw na si miding?
Kalati 3:27 ah, “Khrih chung ah tipil nan ing i Khrih nunnak in nan i thuam” tiah a ti. Hi caang nih a kan chimh mi cu Jesuh nih tipil innak in vawlei sualnak vialte a cung ah a khin dih hnu ah vailam cung ah thihnak a tuar ti kha a si. Nithum hnu ah thihnak in a thothan i atu cu Pa orhlei kam ah a thu. Amah a zum mi vialte caah khamhnak Bawi a si.
Jesuh hi tipilnak pek in vailam cung ah a thisen luanter hlah sehlaw, kan Khamhtu a si hnga lo. Thlarau le ti khamhnak thawngtha zumhnak lawng in khamhnak co khawh a si.
MOSES FAPA ZONG
Pathian nih zeiruang ah dah Moses kha Izip lei a kal lio ah thah a timh?
A fapa le cuarpar a tan lo ruang ah
Hawi dawt hna, atu ah ti le thisen khamhnak thawngtha biathli na ngai cuahmah. Hi bantuk Pathian bia khuaruahhar ngaih khawh hi thluachuah taktak a si.
Jesuh thisen lawng in a si maw? Biakam Hlun ahcun, Israel mi hna cu cuarpartannak le Lanhtak Puai tuufa thisen innkaba le innka tung thuhnak thawng in Abraham tefa ah an cang. Atu ahcun Jesuh thisel le thisen thawng in Pathian fa kan si. Pathian nih Moses hmang in Biakam Hlun ah hmelchunhnak a langhter.
Israel mi hna khamhnak ding ah Pathian nih Moses a chawnh i a mi hna Izip ram in a chuahpi hna. Cu tikah, Moses nih a pu Jethro nawlpeknak in Midian ram kha a chuahtak i, a nu le a fale he Izip ram ah an kal. Moses nih a chungkhar kha rang cung a kaiter hna tikah, Pathian nih Moses cu thah a zalh.
Asinain a nupi Zipporah nih a ruang a hngalh. Cu tikah lung zum kha a char i a nupi a fale cuarpar kha a tan hnu ah Moses hmai ah a chuahpi i, “nangmah cu ka caah thisen chuahpitu pasal na si” tiah a ti. Cu tikah Pathian nih a luatter.
Mah hihi Pathian nih cuarpartan lo mi paoh, Moses fale an si zong ah a thah hna lai tinak a si. Israel mi ca ahcun cuarpartan hi Pathian biakam hmelchunhnak a si. Cuarpartan lo mi paoh, hruaitu fale an si zong ah, Pathian nih a thah hna lai ti kha an hngalh. Moses zong a fale cuarpar a tan hna lo caah Pathian nih lampi ah a chimhhrin.
Zipporah nih a fale cuarpar a tan i a pasal Moses hmai ah a chuahpi i “nangmah cu thisen chuahtertu pa na si” a tinak a ruang ah cu Pathian fialmi hatlak pinak caah a si (Exodus 4:26).
Israel mi chung in cuarpartan a si lo mi paoh cu mibu chung in hlonh a si lai. Cuarpartan mi lawng nih Lanhtak Puai sa an ei khawh i Pathian rian ah an i tel kho.
Lamkaltu Paul cu Hebrew a si. A chuah in niriat a si ah cuarpartan a si, saya minthang Gamaliel kuttang ah ca a cang i zeiruang ah Jesuh nih Jordan tiva ah tipilnak a in i vailam cung ah thih ti kha fiang tein a hngalh. Cucaah lamkaltu Paul nih a cakuat hna ah Jesuh tipil innak kong a chim dih.
Lamkaltu Paul nih khamhnak tlamtlinnak cu Jesuh tipil innak a si tiah atu le tu a chim lengmang. Khamhnak a hnu bik dot a thisen hi a si i a dik mi cuarpartannak cu Jesuh tipil innak hi a si. Jesuh tipil innak tel loin a thisen lawng biapi ah cu sullam ngei lo a si.
Lamkaltu Paul nih vailam cung Jesuh thihnak kong hi fanghlang tein a chim lengmang. Zeiruang ah tiah cun hihi kan khamhnak a hnu bik dot a si. Jesuh ni tipil innak in vawlei sualnak vialte a cung ah a khin dih i sual biaceihnak vailam cung ah in tung lo ahcun tlamtling tein khamh kan si hnga lo. Vailamtah cu kan khamhnak dot hnu bik a si.
Khamhnak thawngtha biatak hi chan khat hnu chan khat dik tein rak kalpi sisehlaw tuchan ahcun vawlei ah sualnak ngei lo zumtu tha kan tamtuk cang hnga. Asinain caan sin ah biatak cu a tlan ve i minung tampi nih Jesuh tipil innak tel loin a thisen khamhnak lawng cheuchum in an hngalh cang.
Thawngtha biatak kha a lenghawng lawng an hngalh caah zeitluk fak le sau hmanh in zum ko hna sehlaw, misual an si peng ko lai. Biaknak sawhsawh in cun kum 10 hnu zong ah, kum 50 hnu zong ah misual an si peng ko lai.
KA TEHTE KHAANNAK
Pathian nih misual kha miding ah a ruat maw?
Ruat lo. Pathian cu a ding. Midang cu an sualnak vialte Jesuh tipil innak cung ah a khing i sualnak in a luat mi kha an si.
Kum 20 ka si ah Jesuh ka rak zumh. Cu hlan ahcun ka nunnak ah zeitluk sualnak dah ka tuah ti mi kha ka ruat lo, zeicahtiah Pathian nawlbia ka hngal lo. Pathian hngal loin keimah duhnak in ka rak nung.
Cun ka zaw. Ka zawtnak a fah tuk caah ka thi rua lai tiah ka ruah. Ka thih hlan ah ka sualnak tal in luat ka herh tiah ka ruah. Zeicahtiah Jesuh cu keimah bantuk misual caah a thi tiah ka theih, cucaah amah zumh hram ka thawk. A hramthawk ahcun lawmhnak in ka khat.
Asinain caan tlawmpal a rauh ah kai lawmhnak a tlau thluamah. Kum tlawmpal hnu ah sualnak cu nitinte ka tuah than. Atu le tu in misualfa ka si than lengmang. Kum hra hnu zong ah misualfa ka si thiamthiam, a hlannak hmanh in ka sual deuh cang. Jesuh ka zumhnak kum hra a si cang nain misualfa ka sinak cu ai thleng hlei lo. Zumtu zong ka si, misualfa zong ka si.
“Tahnak nih a ka khamh lo! Tho’ ka hmai cu ka mitthli nih a kholh nain ka tihnak a daihter lo, kum thluanchuak ka sualnak a tawl kho lo! Tahnak nih a ka khamh lo! ti hla cu ka sa ve ko. Sualnak ka tuah paoh ah ka tap.
“Bawipa, hi sualnak tuah mi ruang ah ka ngaithiam ko. Atu voi khat ka ngaithiam law, ka sual ti lai lo.” Sualnak ka tuah hnu ah, nithum chung thla ka cam tawn. Innkhan chung ah kai hrenh khumh i nithum chung rawl ulh in thla ka cam tawn. Ka chiatha thleidannak a rih tuk caah Pathian hmai ah ka tap i ngaihthiam ka hal. A nithumnak ah, ka thilrit a zaang deuh i Pathian hmai ah hmunhma ka ngei than tiah ka ruah.
“Atu zong, ka sualnak vialte ka tawl cang. Halleluijah!” Cun ka rak chuak i nuam tein caan khat chung cu ka tlongleng. Asinain sualnak ka tuah than colh i ka lungre a thei than colh. Cuticun ka tuah kel cu ka tuah lengmang. Jesuh ka zumh ka ahcun a nuam tuk in ka theih ko nain caan sau deuh ka zumh i, innkhan hman lo mi chung ah hnawm a karh bantuk in ka sualnak a tam deuhdeuh ve.
Kum hra a rauh hnu ahcun kai thawknak in misual deuh ah kai chuah. “Ka nunnak ah tuan tuk ah zeiruang ah dah Jesuh ka zumh hnga? Kum 80 ka si hnu ah Jesuh zum ning law a fawi deuh hnga. Sualnak zong ka tuah ti hnga lo i sual chirnak ca thlacam zong a herh ti hnga lo” tiah ka ruah. Pathian duhnak he ai tlak in ka nung lai tiah ka ruah nain cucu a si kho lo. Ka thinlung le ruahnak ai pehtlai ti lo.
Pathian sin thil thar kawl hram ka thawk. Theology cawnnak ah caan saupi ka hman. Asinain kum tlawmpal a luan hnu ah, ka thinlung thil a rit deuhdeuh. Biaknak cauk ka rel hlan ahcun, mithiang Damien bantuk in, rungrul ihphah lakah hnangam tein ka it bal lai lo tiah ka ruah. Zeitik hmanh ah keimah duhnak ka zul lai lo i midang a herh bau mi caah kai pe lai tiah ka rak ti.
Hi Mithiang pa kong ka rel tikah, amah bantuk in ka nung lai tiah biakhiahnak ka tuah. Keimah caah a hran tein nunnak ding lam ka kawl. Tuang hak mi cung ah ka khuk kai bil i suimilam pakhat chung hna thla ka cam. Cutikah ka thlacamnak cu ngaihpiak ka si tiah ka ruah i ka umkhua a nuam deuh.
Asinain kum hra hnu ahcun, ka tuah kho ti lo. Cutikah Pathian sin ah thla ka cam. “Vancung khua um mi Pathian, ka khamh ko sawh. Ka thinlung dihlak in kan zumh. Mi pakhat nih ka hrom ah namte in ka hmuahchih hmanh sehlaw nangmah sin kai peknak hi ka ngol lai lo. Asinain ka thinlung dihlak in kan zumh ko nain, zeiruang ah dah ka chunglei hi a lawn peng hnga? Zeiruang ah dah ka buai peng hnga? Zeiruang ah dah kha hlannak in ka sual deuh hnga? Khahlan ah sualnak kong ka ruat bal lo. Nangmah kan zumh i kum hra hnu ahcun zeiruang ah dah ka sual deuh hnga? Zeidah ka palh a si?” tiah thla ka cam.
Hi lio bak ah a ruang ka hmuhchuah. Ka sualnak in khamhnak co loin Pathian ka rak zumh. Kha lio ah biatak ka rak hngal lo nain hmailei ah ka rak kal peng.
Ka thinlung sualnak he, zeitindah midang sin ah Pathian vel kong ka chimh khawh hna lai? Zeitindah midang kha Jesuh zum ding in ka chimh khawh hna lai? Atu le tu in thla ka cam. “Pathian, a rauh hlan ah Baibal sianginn ka dih cang lai lai riantuantu ah lak ka si cang lai. Asinain sualnak he a khat mi riantuantu ka si ahcun, zeitindah misualfa dang sin ah tlanhnak thawngtha ka chimh khawh hna lai? Keimah hrimhrim hi misualfa ka si i lamkaltu Paul cakuat ka rel tikah Khrih thlarau a ngei lo mi cu Pathian fa an si lo tiah ka hmuh. Zeitluk fak in ka kawl zongah ka chung ah Thlarau a um lo. A hramthawk ahcun a um ko rua tiah ka ruah, asinain atu cu a lotlau cang. Zeidah a cang? Bawipa, ka chim tuah?” tiah ka ti.
Jesuh zumhnak in khamhnak ka co rua tiah keimah le keimah ka rak i hleng. Cubantuk thilrit cu caan saupi ka rak phurh.
Pathian cu lungtak tein a kawl mi hna sinah ai phuang tawn. A donghnak ah a biatak he a ka ton. Jesuh ka zumh hnu kum hra chung cu misual dirhmun ah ka dir peng. Asinain Jesuh tipil innak le thisen kong ka hngalh hnu le Biakam Hlun caurpartannak le thlarau lei cuarpartannak kong ka hngalh hnu ahcun ka temtuarnak vialte a dih. Ka thlarau cu hawhra bantuk in a rang.
Hihi nangmah ca zong a dik ve mi a si. Jesuh tipil innak le thisen na zumh ahcun sualnak ngei lo na si ve lai. Mi tling cu na si lai lo nain miding na si lai. Hi biatak hi na thinlung in na zumh i midang na theihter hna ahcun, anmah zong nih khamhnak an co lai i “Halleluijah” tiah Pathian an thangthat lai.
Khamhnak a co mi ulenau vialte hna kan lawmhpi hna. Kan sualnak vialte a kan khamhtu Jesuh cung ah lunglawmhnak chim cawk lo ka ngei. Halleluihjah! Kan sualnak in lunglawm tein khamh kan si cang.
Kan i lawmhnak hi bia sawhsawh in langhter thlua khawh a si lo mi hi thluachuahnak a si. Hla kan sa ti hna lai. “A min cu biathli a si, zeicahtiah biathli cu sermi thil vialte sin ah kan chim rih lo. Innsatu nih hlawt mi lung bantuk a si, nain a min cu ka thinlung ah lungman sung a si.”
Kan thinlung sualnak zei nih dah a thianh?
Jesuh tipil innak nih
Jesuh nih tipil a innak le vailam cung a thihnak in vawlei sualnak vialte a tawl dih. Thlarau lei ah cuarpar a kan tan i a mi ah a kan ser. Amah cu a hrinthan mi hna Pathian a si.
Sualnak cu biaceih a si zungzal. Asinain Jesuh cu kanmah caah vailam cung ah biaceih a si. A thisen in a kan khamh i nithum hnu ah thihnak in a thothan. Jesuh thihnak in a thawhtertu cu Pa Pathian a si.
Jesuh nunnak cu kan nunnak a si i Pathian fa kan si hmelchunhnak a si. Tipil a innak nih kan sualnak vialte a tawl dih i vailam cung a thihnak nih sual biaceihnak a innak a langhter.
Hawi dawt hna, na thinlung ah Jesuh tipil innak le thisen tehte khaannak a um maw? Kan hal than lai. Kan khamhnak hi Jesuh thisen lawng a si maw? Asi lo. Jesuh tipil innak le thisen in a ra.
ZUMHNAK DIK LO CU HODAH A SI?
Zumhnak dik lo cu hdah a si?
Jesuh tipil innak zumh ruang ah amah le mah sual ai phaw mi
Hawi dawt hna, nitinte na nunnak ah Jesuh ka zumh ko na ti bu ah misualfa na si peng maw? Jesuh na zumh hnu zong ah misual na si peng ko ahcun, nangmah cu zumhnak dik lo na si. Zumhnak dik lo cu Pathian biatak a zum lo mi kha an si. Titas 3:10-11 ah, “Bu chung thennak a chuahtertu kha, a tlawm bik ah voi hnih tal ralrinnak pe hna, cu hnu ahcun chuah ko hna. Cubantuk mi cu an ruahnak a hmaan ti lo ti kha na hngalh i an palh ti cu an sualnak nih khan fiang tein a langhter” tiah a ti.
Amah le mah sual ai phaw mi nih cun, “Pathian, keimah cu misual ka si. Nangmah cu kan zumh, asinain misualfa ka si. Midang nih zei an ti zong ah a poi lo, misualfa ka si ti hi ka hngalh mi biatak a si” tiah an ti.
Pathian nih, “Ka fa si loin maw misualfa na si peng? Cuti si ahcun zumhnak dik lo na si i hell mei ah hlonh na si lai” tiah a ti hna.
Jesuh tipil innak na thinlung in zum loin Jesuh lawng na zumh i nangmah le nangmah misualfa ka si tiah sual nai phawt i Pathian hmai ah na phuan ahcun Pathian hmai ah zumhnak dik lo, kal sual na si.
AHODAH ZUMTU DIK CU A SI?
Kan khamhnak caah Pathian tehte khannak cu zeidah a si?
Ti, thi le Thlarau
Jesuh tipil innak le thise a zum mi, Pathian minung a si vialte le an sualnak vialte tawlpiak a si cang mi vialte cu midang an si. Jesuh na zumh hnu ah misualfa na si peng kho ti maw? Misual mi cu Pathian pennak chung ah an lut kho lai lo.
Jesuh zumhnak thawng in miding a si mi hna cu an thinlung ah Pathian tehte khaannak an ngei. Cu tehte khaannak cu Jesuh tipil innak le thisen an si. Hi khamhnak rian hi Jesuh nih vawlei ah a tuah mi a si.
Cucaah kan sualnak vialte a tawl dih tu Jesuh tipil innak a zum duh lo mi paoh cun Pathian sin in hlonh an si lai.
Hawi dawt ulenau hna, kan khamhnak hi Jesuh vailam cung thisen lawng in tipil a innak zong a si ve ti hi na zum maw?
Jeush nih hi vawlei ah a riantuan mi vialte a zum mi le ti le thi le Thlarau a cohlang mi paoh cu an sualnak in khamh an si lai. Hihi ti le thi le thlarau thawngtha biatak cu a si.
Jesuh nih sualnak vialte cu tipil a innak in a tawl dih cang i minung vialte cu amah thawng in khamh kan si. Atu ah, Jesuh na zumh taktak a si ahcun, misualfa na si thannak ding lam a um ti lo.
Jesuh nih thihnak in a kan thawhter cang. A tlau mi thlarau le hlennak ruang ah Pathian he ai hlat mi thlarau vialte kha a khamh cang. Jesuh nih thlarau tlau vialte hmuh than a duh. Ti le thi le Thlarau hmang in Pathian nih Jesuh sin ah rian a tuan. Amah nih a kan auh i amah thawng in khamhnak le tlanhnak kan co khawh.
A thuk bik mi biatak hi na zum maw? Khamhnak hi Jesuh thisen lawng in a si lo, a thisen le tipil a innak ti thawng in a si. A thisen lawng in khamh kan si ko a ti mi vialte nih an thinlung sualnak kha an hngalh than ding a si.
Kan dihlak tein Jesuh thisen lawng hi kan khamhnak caah a za ko tiah kan ruah. A hlan ah cun kan rak ruah nain atu ahcun a za ti lo. Ti le thi le Thlarau a ra mi Jesuh zumhnak thawng lawng in khamhnak le hrinthannak kan co.
Misual mi vialte nih Jesuh tipil innak le thisen zumhnak in hrinthannak co khawh a si (1 Johan 5:5-10). Pathian thangthat hna u sih. Halleluijah!
Copyright © 2021 by The New Life Mission
