(Efesa 2:14-22)“Judah mi le Jentail mi kha miphun phunkhat ah a ser hna thawng in Khrih nih kannih cu daihnak a kan pek. Anmah a thentu hna vampang, ral a siter pengtu hna kha, a pum hrimhrim in a chimh. Judah phung kha a nawlbia vialte le a phunglam vialte he khan a hrawh, cu ti a tuah cu, hi miphun pahnih hna chung hin amah he aa pehtlai mi miphun pakhat a thar ser i cuticun daihnak umter kha a duh caah a si. Vailam cung i a thihnak in miphun pahnih hna cu pum khat ah a fonh hna i Pathian sinah a kirpi than hna. Cuticun Khrih cu a ra i mi vialte sin ah thawngtha cu a chim-Pathian he aa hlat mi nannih Jentail mi zong an chimh hna i Pathian he aa naih mi nannih Judah mi zong an chimh hna. Cucaah kan dihlak in, Judah mi he Jentail mi he, cu Thlarau pakhat thawng cun Pathian hmaika ah kan lut kho. Cucaah nannih Jentail mi hna, ramdang mi le khual nan si ti lo, Pathian mi hna he cun lai khat nan si cang i Pathian innchungkhar chung mi nan si cang. Nannih zong lamkaltu hna he profet hna he a hram an rak bunh mi cung i sak mi inn nan si ve cang i a kil lung cu Khrih Jesuh kha a si. Inn cu a ningpi in i then liangluang loin hmun khat ah a dirtertu cu amah kha a si i Bawipa biakinn tling ah a chuahcanhtu cu amah thiamthiam kha a si. Amah he nan i pehtlaihnak thawngin nannih zong hawi dang vialte he, Pathian nih a Thlarau in a um hnawh mi inn ah ser nan si cang.”
Sifah Ruang Ah Cawm Mi Fa
Zei nih dah minung hi Pathian he a then?
A sualnak nih.
Korea ral a dihnak hi zabu cheu hrawng a rau cang. Asinain Korea mipi thinlung ah hliamhma a dam rih lo. Korea ral a dih hnu ah ngakchia tampi cu ramdang ah fa ah an i cawm hna. United Nations an ra i tampi an kan bawmh ko nain ralkap an kal hnu ah ngakchia tampi cu pa ngei lo dirhmun an phan.
UN ralkap nupi le fa a ngei mi zong nih an inn an tlun tikah an chungkhar an kaltak hna. Cutikah an fale kha an nu le nih an hlawt hna tikah ngaktah dirhmun an phan i ramdang ah fa cawm ding in an phan hna. Asinain kha ngakchia hna nih cawmtu tha an i hmuh i tha tein an zohkhenh hna caah an va a tha tuk hringhran.
Hi ngakchia hna nih an nulepa le an pawngkam hna bantuk inn thil sining kha an zoh lo i ram hlapi Korea ram ti mi in hika hmun ah kan rak phan ti kha an hngalh. “Zeiruang ah dah ka nulepa nih an ka hlawt? An ka huat ruang ah maw hika ram hlapi ah an ka kuat?” An ngakchia rih caah zeiruang ah dah an cung ah cu thil a can ti kha an hngal lo.
An lungfahnak le an thinhunnak thinlung he an nulepa kha ton an duh hna. ‘Ka nulepa hi zeibantuk dah an si hnga? Ziah dah an ka hlawt hnga? An ka huat ruang ah maw an ka hlawt hnga? A si lo, a ruang cu a um ko lai.” An ruahnak kha an palh caah huatnak in an khat. Caan tampi ahcun cu kong ruah ti lo kha an i zuam. Cuti luklak kar ah ngakchia cun an thang i puitling an hung si. Nupi pasal an ngei i anmah le chungkhar te an hung dirh ve.
Hibantuk ngakchia kong hi TV chung in ka hngalh caah kan lung ah an lut ngaingai. Cu TV program ahcun Germany ram a phan mi nu pakhat bia an hal. Cu hnu cu kum kul hrawng a si cang i Baibal ca a cawng lio mi a si. A hramthawh ahcun biahal ding kha a hrial lengmang, zeicahtiah cawm chom mi a si kha ahohmanh hngalhter a duh hna lo. Biahaltu nih an chimhcawnpiak khawh i bia kan halnak nih ramdang i cawm chom mi fale hna an sining dirhmun tampi a bawmh hna lai tiah a ti. Cutik ah minu zong a lung a tling ve.
Biahaltu biahalnak cu, “Na nulepa taktak hi tong kho hna law zei bia dah na chim hnga? Zei kong dah theih na duh bik?” ti kha a si. Minu nih cun, “Zeiruang ah dah mi cawm ding ah an ka pek ti hi ka hngal kho lo. An ka hua maw hua lo ti kha hngalh ka duh” tiah a leh. Cu biahalnak cu hringtu a nu nih a rak hmuh i nawlngeihtu kha a pehtlaih hna i a fanu ton a duhnak kong a chimh hna. Cuticun an nufa in an i tong.
Hringtu a nu cu zingka tuan tein vanlawng bual ah a kal i a fanu phak lai cu a hngak. A fanu vanlawng cung in a hong tum a hmuh tikah zei bia hmanh chim kho loin a tap thluahmah.
Hmaitonh in voi khat hmanh an i hmu bal lo. Hringtu nu nih a fanu puitling cang mi a voi khat a hmuhnak kha TV chung ah a si. Holh phung dang veve an hman caah i chawn kho hna hlah hmanhsehlaw, an thinlung le an mit zoh in an i chawn kho. Hringtu nu nih a fanu ngaihthiam a hal pah cun heh tiah an hmai an i muai pah. Hringtu nu nih a chim khawh mi cu tah buin ka palh tuk ka fanu ti lawng kha a si.
Anu nih a fanu cu inn ah a kalpi i hmun khat ah rawl an ei. A nu nih Korea holh lawng a thiam, a fanu nih German holh lawng a thiam caah hmurka cun an i chawn kho lo. Asinain nulefa an sinak nih bia a chim caah an i theithiam. Hmurka in chim loin an tuahsernak le an thinlung le ruahnak, pakhat le pakhat hmai i muaipiaknak in bia tampi an chim.
A fanu Germany a kir tik ahcun hringtu ka nu nih a ka dawt ko ti kha a hngalhfian. Kha hlan bia a haltu thiamthiam nih khan an ram a kir hlan ah bia a hal than. “Zeiruang ah dah ka nu nih mi ramdang ah mi cawm ding in a ka kuat ti kha hal a herh ti lo. Ka nu cu atu zong ah a sifak tuk. Hika ram ah mirum hna cu an rum tuk i ramdang chuak mawtaw zong an i cit kho, asinain ka nu cu a si a fak tuk” tiah a ti. A peh rih mi cu, “ka nu sin ah bia ka hal lo i bialehnak zong ka hmu lo nain ka nu nih ramdang ah mi nih cawm ding in a ka kuatnak a ruang hi sifahnak in chanhchuah a ka duh caah a si. Hi ruang ah biahal zong a hau ti lo i huatnak vialte zong a tlau dih” tiah a ti.
Sualnak Ruang Ah Minung Cu Pathian He An I Hlat
Zeiruang ah dah Pathian he kan i then i Pathian kan naih khawh lo? Hringtu nu nih mi ramdang ah cawm ding in a kuat mi a fanu nih a hngalh mi cu sifahnak in chanhchuah ding ah a nu nih ramdang ah a kuatnak a si ti kha a si. Hihi Pathian ah teh a dik ve maw? Pathian nih amah muisam keng in a kan ser. Zei nih dah amah he a kan thenter? A lehnak cu Satan nih minung cu sual ding ah a tukforh i sualnak nih Pathian he a kan then.
A hramthawk ahcun Pathian nih minung cu amah muisam keng in a ser i a dawt tuk hringhran. Minung cu Pathian dawtnak dairek a cotu kan si i Pathian hmai ah ser mi thil dang nakin kan sunglawi deuh. Asinain vancung in thlak mi Satan nih minung cu Pathian he a kan then. Satan nih minung cu Pathian zum lo ding in a tukforh i a chia le tha hngalhnak thing thei zong kha a eiter.
Cucaah minung cu a sualnak nih Pathian he a thenter. Minung nih Pathian nawl a ngai lo. Minung nih nunnak thing thei kha a ei lo, ei hlah ti mi a chia le tha hngalhnak thing thei lawng kha a ei. Cu nih a chuahpi mi cu minung le Pathian i thennak hi a si.
Pathian nih a dawtnak vialte a bungh hnawh mi minung nih Pathian nawl a ngaih lo caah Pathian he an i then. Minung thinlung ah a hung um mi sualnak nih Pathian le minung cu a thenter hna. Cu hnu ah minung cu Pathian loin caan saupi a nung i a hnu ah, “zeiruang ah dah Pathian nih a ka hlawt? Zeiruang ah dah sual a ka tuahter? Kan derthawm hnu ah zeiruang ah hell ah a kan thlak? Ahramthawk tein rak kan ser hlah sehlaw a tha deuh hnga?” tiah kan vuivai hnawh. Kan hrinthan hlan ahcun biahalnak tampi he, huatnak le lungawtawmnak he kan khat.
TV chung ah minu an cawm mi ka hmuh tika amah le hringtu a nu an i pehtlaihnak nih minung le Pathian kan i pehtlaihnak a ka hngalhter. Zeibantuk harsatnak, hngalhfian lonak, chiatsernak le sualnak hmanh nih Pathian he a kan then kho lo. Cun minung le Pathian kan i pehtlaihnak hi dawtnak ah hrambunh ko hmanh sehlaw hngalfian i palh khawh a si ti hi ka hngalh.
Hringtu nu nih a fanu kha a huat ruang ah mi ramdang ah a kuat si loin Pathian nih minung a kan then hi a kan dawt lo ruang ah si loin sualnak ruang ah a si. Pathian nih minung a huatnak ding lam a um lo i minung zong nih Pathian a huatnak ding lam a um ve lo. Pakhat le pakhat kan i daw. Minung le Pathian kan i thennak a ruang cu minung nih Satan rap aa fawih caah sualnak a tuah ruang ah a si.
Pathian Nih Jesuh Thawng In A Ka Pom
“Sihmanhsehlaw atu cu Khrih he nan i pehtlaihnak thawng in lam hlat pi i a rak um tawn mi kha Khrih thihnak nih lam naite ah an chiah cang hna. Judah mi le Jentail mi kha mi phun phunkhat ah an ser hna thawng in Khrih nih kannih cu daihnak a kan pek. Anmah a thentu hna vampang, ral a siter pengtu hna kha, a pum hrimhrim in a chimh. Judah phung kha a phunglam vialte le a nawlbia vialte te he khan a hrawh, cuti a tuah cu, hi miphun pahnih hna chung hin amah he aa pehtlai mi miphun pakhat a thar in ser i cuticun daihnak umter kha a duh caah a si” (Efesa 2:13-15). Bawipa cu Johan nih tipilnak a pek i nawlbia vialte hrawh ding ah vawlei sualnak kha a kalpi. Cun vailam cung ah a thisen a luanter i sualnak chung in akan khamh hnu ah Pathian nih a kan pom. Pathian nih a thianter mi paoh cu a pom hna.
Vawlei h ti loin hei umter tuah? Voi khat cu Korea ram i khuapi pakhat a si mi Inchon City ah Baibla cawnnak ka kai i cu ahcun ni tlawmpal chung an ti peknak a that lo caah ti loin kan um i, ‘minung hi ti loin kan nung kho lo’ ti kha ka hngalhfian.
Pathian nih vawlei hi ti loin thla khat chung hrawng kan chia sehlaw vawlei hi a rim a thur lai i, a uih lai i tihal in kan thi ko lai. Pathian nih a kan pek mi ti a man a sunlawi ning kan hngalh a hau. Minung kan nunnak ah ti a herh bantuk in Jordan tiva ah Johan nih Jesuh tipil apeknak hi a herh hrimhrim mi a si ve.
Jesuh hi vawlei ah Johan sin tipil ing ding in ra hlawh sehlaw, zeitindah minung nih sual ngaihthiamnak kan co khawh lai? Ti loin kan nun khawh lo bantuk in Jesuh tipil innak um hlahsehlaw minung hi kan sualnak ruang ah a thi ding lawngte kan si.
Atu ahcun Jesuh nih tipil innak in kan sualnak vialte a lak dih cang caah kan thinlung cu thianh a si cang i Jesuh khamhnak thluachuah cu pek kan si cang. Kan zumhnak ah Jesuh tipil innak hi um lo awk tha lo a si. Cun Jesuh tipil innak hi Thiang Thlarau umpinak co ding ah a herh hrimhrim mi a si.
Jesuh zultu Peter nih “Cucu atu i nanmah an khamhtu hna tipil innak a rak sawhtu hi a si” (1 Peter 3:21) tiah a ti. Peter chim mi cu, Johan nih Jesuh cu tipilnak a pek i vailam cung ah a thisen nih kan sualnak in a kan khamh ti kha a si. Vawlei sualnak vialte a tawl dih tu Jesuh tipil innak hi a dik mi thawngtha bia a si.
Atu cu Exodus 30:17-21 ah kuttawlnak dar hmaihum kong zoh ta hna u sih. “Bawipa nih Moses cu a thawh i, ‘Kut tawlnak caah dar hmaihum pakhat na ser lai i a hunnak zong dar in na ser lai. Pumhnak thlam le biaktheng karlak ah khan na chiah lai i a chung ah ti ha chiah lai.
Aaron le a fapa hna nih khan cu ti cu an kut le an ke tawlnak ah an hman lai. Mei in khangh mi thawinak kha Bawipa sin i pekchanh awk ah pumhnak thlam chung i an luh ah siseh, tlangbawi riantuan in biaktheng cung an hei fuh ah siseh, ti in an i tawl hmasa ahcun thihnak an huah lai lo. An thih sual nakhnga lo an kut le an ke kha an i tawl awk a si lai. Hi phung hi anmah le an tefa hna nih zungzal in an zulh awk hnga phung a si,’ a ti.
Puan thlam inn ah dar hmaihum pakhat a um i cucu puanthlam hmai mipi he tonnak le biaktheng karlak ah an chiah i cu ahcun kut tawlnak kheng zong an hun. Kha hmaihum kha puan thlam inn ah um hlah sehlaw, tlangbawi raithawinak cu zeitluk in a thurhnawmh lai.
Nitinte sual thawinak le raithawinak a tuah peng mi tlangbawi hna nih sa an thahnak le an riantuannak ah zeitlul in thisen an i buahcih lai i an hnawmhtamh lai? Kut tawlnak hmaihum biaktheng hmai ah um hlahsehlaw tlangbawi cu a hnawm tuk lai.
Hi ruang ah Pathian nih kut tawlnak hmaihum a timhlamh i an i tawl hnu ah Pathian kha an naih khawh. Sualnak a tuahtu hna an kut kha thawinak saram cung ah an chuan i an sualnak kha an phurhter hnu ah tlangbawi nih anmah aiawh ah raithawinak a tuahpiak hna. Pathian nih hmunthiang chung a luh khawh nakhnga, tlangbawi ngan caah kut tawlnak hmaihum kha a chiahpiak i cuticun thihnak chung in a luat. Tlangbawi ngan kha thisen ai neh ahcun hmun thiang chung ah luhnak nawl a ngei lo. Hi ruang ah tlangbawi ngan nih raithawinak a tuah tik ah kut tawlnak hmaihum in a kut le ke ai tawlnak a ruang a si.
Jesuh Tipil Innak Nih Vawlei Sualnak A Tawl Dih
Johan nih Jordan tiva ah Jesuh tipil a peknak nih vawlei sualnak vialte cu Jesuh cung ah a chuan dih. Tic hung a pilnak nih a thihnak kha a hmuhsak i ti chung a hung chuahnak nih thihnak in a thawhthannak kh a hmuhsak ve. Phundang in cun, Johan nih vawlei sualnak vialte kalpi ding ah Jesuh cu tipilnak a pek i sual leiba cham ding ah vailam cung ah thihnak a tuar. A thihnak cu sual leiba cham ding ah a si i, a thawhthannak cu zungzal nunnak caah a si.
Jesuh nih tipil a innak in vawlei sualnak vialte a lak dih cang ti kan zumh lo ahcun kan thinlung cu sualnak in a khat tinak a si. Cuti si ahcun, zeitindah Pathian kan naih khawh lai? Sual ngaihthiamnak thawngtha hi Khrihfabu zumhnak tlaihtleng si loin Pathian biatak a si.
Hngalhfiannak tling um lo cun kan zumhnak kan hruai kho lai lo, phundang in cun, Jesuh nih Johan sin tipil a innak zei kan rel lo a si ahcun vawlei kan tei kho lai lo. Ser mi thil nung vialte nih kan nunnak ding ah ti kan herh bantuk in Pathian pennak chung kan luh khawhnak ding le sual ngaihthiam kan co khawhnak ding ah Jesuh tipil innak hi kan herh dih mi a si. Kan sualnak vialte in khamhnak ding ah, Jesuh nih tipil innak, vailam cung thihnak le thawhthannak a tuar a herh. Hihi ti le Thlarau thawngtha, kan thinlung dihlak in kan zumh a herh mi cu a si.
Jesuh cu vailam cung thihnak fak bik tuar ko hmanh sehlaw, cubantuk dantanak awktlak sualnak amah nih a tuah hrimhrim lo. Kan sualnak tawlpiak ding ah vawlei ah a ra, kum 30 a si ah tipil a ing, cun kum 33 a si ahcun vailam cung thihnak a tuar i kan khamhtu a hung si. Minung hi zeitluk in misual mi le rawk fawimi si ko hmanh u sihlaw, Pathian nih a fa siter a kan duh. Hi ruang ah Jesuh nih tipil a innak a si. Cun Pathian nih sual ngaihthiamnak le Thiang Thlarau kha hmun khat te ah a kan pek.
Ahohmanh ti le thlarau in hrinthan a si lo ahcun Pathian Pennak chung ah a lut kho lai lo i a hmuh zong a hmu kho lai lo tiah a ti (Johan 3:3-5). Jesuh tipil a innak cu kan sualnak vialte hnawhpiak ding ah a si ti kha kan hngalhfian a hau. Mi pakhat cu Khrihfa zong a si ko lai, nain Jesuh tipil innak nih vawlei sualnak vialte a kalpi dih cang ti a zumh lo ahcun a rauh hlan ah a thinlung cu a rawk than ko lai. Minung cu taksa mi kan si caah nitinte kan nunak hi sualnak nih a hrawh khawh peng. Hi ruang ah Jesuh tipil innak, thisen le thawhthannak hi nitinte kan ruah peng awk a si. Hibantuk zumhnak nih vancung pennak chung kan luh hlan tiang a kan kilven.
Jesuh nih tipil in le kan sual aiawh thih ti dah lo duhthimnak dang a ngei lo, hi zumhnak nih khamhnak a kan phurh. Hi vawlei sualnak vialte in khamhnak ding ah thawngtha bia zumh dah ti loin kan tuah a herh mi dang a um ti lo.
Ti le Thlarau thawngtha bia dawh akan petu Bawipa cu thangthat si ko seh. Pathian nih a lianngan bik mi laksawng a kan pek mi cu a fapa a vun thlah i tipil innak in kan sualnak vialte in a kan khamh mi hi a si.
Pathian kan naih khawh lonak a ruang le amah loin kan um peng mi hi kan thinlung sualnak ruang ah a si. Jesuh nih tipil a innak le vailam cung a thihnak in kan sualnak vialte a kan tawlpiak dih i Pathian he a kan thentertu vampang pi kha a chimh dih. Pathian le minung kan i pehtlaihnak kha Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen nih a tharchuah than. Hi laksawng a kan pek ruang ah amah cu lawm ko hna u sih. Nulepa nih an fale an dawtnak hi a ngan tuk ko nain Jesuh nih a kan khamhnak dawtnak he cun tahchunh awk a tha rih lo.
Jesuh tipil innak le thisen hi a biapi veve. Hi vawlei ah ti um hlah sehlaw, ahodah a nung kho lai? Jesuh tipil innak um lo cun thinlung chung sualnal a tei khotu kan um lo. Jesuh nih tipil ing in vailam cung thihnak tuar hlah sehlaw ahohmanh nih sual ngaihthiamnak kan co kho lai lo. Vanthat ah, Jesuh nih tipilnak a in i a hnu bik raithawinak a tuah. Kan derthawm in kan chambau ko bu ah Jesuh tipil innak le vailam cung thisen zumhnak in Thiang Thlarau kan co khawh.
Jesuh tipil innak le vailam cung a thihnak a zum mi paoh nih Pathian an naih khawh, thla an cam kho i an thangthat khawh. Atu cu a fa kan si cang caah Pathian kan naih khawh i kan thangthat khawh. Hihi a vel le a thluachuahnak a si. Jesuh tipil innak le vailam cung a thisen hi khuaruahhar taktak a si. Hi thawngtha bia dawh zumhnak thawng in khamhnak le Thiang Thlarau umpinak kan co khawh.