- All e-books and audiobooks on The New Life Mission website are free
- Explore multilingual sermons in global languages
- Two new revised editions in English have been released
- Check out our website translated into 27 languages
ISAMBILISHO 8: UMUPASHI WA MUSHILO
[8-9] Imbilansuma Iya Lubatisho Lwa kwa Yesu Iya Tulenga Ukubutishiwa (Abena Efese 2:14-22)
(Abena Efese 2:14-22)
“Pantu wene e mutende wesu, uwacitile bonse babili ukuba umo, no kukululule cibumba ca pa kati ica kupatukanya; mu mubili wakwe aputwile ulupato, amalango ya mafunde aya mu fipope, ukuti abo babili abalengele mu mwine Umuntu umo mupya, no kucito mutende; kabili ukuti awikishishe ku cimuti Capindama bonse babili mu mubili umo kuli Lesa, pa kwipailako ulupato; kabili aishilebile mbila nsuma ya mutende kuli imwe mwe bali ukutali, na ku bali mupepi; pantu ni muli wene fwe bonse babili twabela no kupalamina kuli shifwe mu mupanshi umo. Eico cena tamwaba nomba bambi bambi kabili abalebeshi lelo muli bakaya banabo ba bashila, kabili aba mu nga`anda ya kwa Lesa, abakulwa paca kukulapo ca batumwa na bakasesema, ne libwe lya pe tungi ni Yesu Kristu umwine; muli uyo ubukule bonse bulesuminkaniwa, bukulwa ku kubele tempele lya Mushilo muli Shikulu, muli uyo naimwe mukulilwa pamo ku kube ca kwikalamo Lesa mu Mupashi.”
“Pantu wene e mutende wesu, uwacitile bonse babili ukuba umo, no kukululule cibumba ca pa kati ica kupatukanya; mu mubili wakwe aputwile ulupato, amalango ya mafunde aya mu fipope, ukuti abo babili abalengele mu mwine Umuntu umo mupya, no kucito mutende; kabili ukuti awikishishe ku cimuti Capindama bonse babili mu mubili umo kuli Lesa, pa kwipailako ulupato; kabili aishilebile mbila nsuma ya mutende kuli imwe mwe bali ukutali, na ku bali mupepi; pantu ni muli wene fwe bonse babili twabela no kupalamina kuli shifwe mu mupanshi umo. Eico cena tamwaba nomba bambi bambi kabili abalebeshi lelo muli bakaya banabo ba bashila, kabili aba mu nga`anda ya kwa Lesa, abakulwa paca kukulapo ca batumwa na bakasesema, ne libwe lya pe tungi ni Yesu Kristu umwine; muli uyo ubukule bonse bulesuminkaniwa, bukulwa ku kubele tempele lya Mushilo muli Shikulu, muli uyo naimwe mukulilwa pamo ku kube ca kwikalamo Lesa mu Mupashi.”
Umwana wa kusunga pamulandu wa bupina
Cinshi calekenye umuntu kuli Lesa?
Lubembu lwakwe elwa mulekenye.
Imyaka amakumi ya sano na shipitapo ukufuma ilyo Inkondo ya ku Korea ya pwile. Lelo yashiile ifilonda ifya kupapusha pakati ka bekala calo ba ku Korea. Mukupwa kwa nkondo ya ku Korea, abana abanono abengi balesungwa ku fyalo fya ku nse. Nangula ba United Nations abashilika ba fyalo fyonse baishile ku Korea no kutwafwlisha sana pali ilya nshita, lelo abana abengi bashela ababula bashibo panuma ilyo abashilika bafuminemo.
Abengi aba shilika ba UN abakwete abakashi babo na bana kuno bashile indupwa shabo kunuma lintu ba bwelele ku myabo. Abengi muli aba bana balisa basha mu mayanda ya kusungilamo abana banshiwa kuli banyinabo kabili e lyo baishile batuma mukusungwa ku fyalo fya ku nse. Cali ice shuko ukutila aba abana banono basangile abakubasakanana no kubakusha bwino.
Aba bana banono balisailuko kutila balemoneka abapusanako naba fyashi babo kabili na bena mupalimano babo ilyo balekula, kabili balisambilile ukutila babasendele ukufuma ku calo ca kutali icitwo kuti Korea. ‘Mulandunshi abafyashi bandi bandekeleseshe? Bushe balintumine fye kuli cino calo pa mulandu wakutila balimpata?’ na matontonkanyo yabo ayanono, aba bana tabaumfwikishe fye ica citike.
Ukukabila kwabo no lupato pa bafyashi babo fyatampile ukukula ne cikabila ca kumonana nabo. ‘Nshishibe ne fyo abafyashi bandi bamoneka? Bushe kuti bansha shani? Bushe bacitile ifi pamulandu wakutila balimpata? Nakalya, kwali ica lengele.’ Bakwete fye ukukanaumfwikisha kabili limo limo baleumfwa ne cipyu. Kabili pa nshita shimbi baletontonkanyapo ukukana cilandapo libili. Ilintu tabalati bacishibe, inshita yali pitilepo kabili na bana balikulile ukuba abakalamba. Balyupile, no kukwata abana kabili no kupanga indupwa shabo.
Naishile temwa mu kwishibe fingi pali aba bana ukupitila mu fya pa fitunshi tunshi fya network mu calo cesu. Muli ubu bunkolanya, kalemba wa lyashi aleipusha na mayo umbi amepusho uyo uwaikala mu Germany nao uwalesungwa ngo mwana wa wakusunga. Uyu mwanakashi ali ne myaka amakumi yabili kabili alesoma ifya masambililo ya Cipingo. Pakubala, umwanakashi aleesho kukana kumanya bakalemba be lyashi pantu talefwaya nangu umo ukwishiba ukutila alipo umwana wa kusungwa. Kalemba we lyashi alimupapatile ukumfwikisha ukutila ukunakila ukwipushiwa pa mulabasa kuti cayafwilishako ukwangufyanya ukuputula kwa kusungwa mu fyalo ifya ku nse. Namayo alisumine.
Limo ilipusho lya kwa kalemba we lyashi lyali, “Kuti walanda shani nga cakutila walikumenya abafyashi bobe aba kufyala? Cinshi ukabila sana?” namayo alyaswike, “Nshileumfwikisha ico balensungila ngo mwana wa wa kusungwa. Ndefwayo kubepusha nga cakutila balimpatile.” Banyina abamufyala balimwene uyu namayo pa citunshi tunshi, no kulanda na ba bomfi ba ku citunshi tunshi, kabili batile balefwayo ku kumana no mwana wabo. Ifi e fyo aba babili ba kumene.
Banyina balile ulucelo celo ku cibansa ca ndeke no kulolela umwana wabo. Lintu umwana wabo afikile, banyina ta bakwete amashiwi lelo baiminine fye no kulalila.
Aba Bantu tabatalile kumanapo umo no mubiye. Umuku wa kubalilapo ilyo banyina ba mwene umwana wabo cali ilyo amoneke pa bunkolanya bwa citunshi tunshi. Nangula balelanda ifitundu ifya pusana, balelanda ne mitima shabo, kabili no kupitila mu mimonekele. Baliketene ifinso fyabo ilyo banyina balelombo bwelelo pa fyo bacitile. Ico bacitile kwali kulila fye kabili no kulabwekeshapo ukutila balilufyenye.
Banyina bali musendo mwana wabo ku ŋanda kabili balilila capamo. Mu cishinka, umwana wabo alelanda ici Germany kabili banyina balelanda ici Korea eco tabalelanshanya mu it mashiwi. Lelo icishinka icakutila bali ni nyina no mwana wakwe ecabasuminishe ukumfwana. Balikele inshita ukwabulo kulanshanya kabili balelanshanya fye ukupitila mu kwikatana ifinso, no kulanshanya na menso ne mitima shabo.
Panshita ilyo abwekele ku Germany, umukashana alishibe ukutila banyina bakwe aba mufyala balimutemenwe. Bakalemba be lyashi bamo bene abalemwipusha balilandile libili nankwe ilintu talabwekelamo. “Takwalekabilwa ine ukwipusha ico bamayo bandekeleshe ukusungwa ngo mwana wa nshiwa. Bamayo bapina nangula ni lelo line. Abantu abafyuma muli cino calo bakankala ica kutila balensha ne motoka sha kufyalo fya ku nse, lelo bamayo bacilli bekala mu bupina.” Alitwalilile ukusoso kutila, “Nangula nshaipwishe bamayo lilya ilupusho kabili nshapokelele ubwasuko ukufuma kuli bene, nimona kutila icalengele bamayo ukuntuma cali cakutila bampusushe ku bupina. E mulandu wine nshalekabila ukubepusha lilya ilipusho, kabili ne fyo ukutwishika no lupato lonse nomba fyalipwa.”
Abantu balilekana na Lesa pamulandu wa lubembu mu mitima yabo
Mulandunshi tulekanina na Lesa, kabili Mulandunshi ta tuselela mupepi Nankwe? Umwanakashi uwalesungwa asambilile ukutila banyina aba mufyala balimulekeleshe ukuya sungwa kumbi ukumupususha ku bupina. Bushe cimo cine na kuli Lesa? Lesa atubumbule mu cata Cakwe. Nomba cinshi icatulekanya ifwe Nankwe? Ubwasuko bwa kutila Satana atunkile umuntu ukubembuka, kabili ulubembu e lwalekanya wene ukufuma kuli Lesa.
Ukufuma kukutendeka, Lesa abumbile umuntu mu cata Cakwe kabili no kutemwa cibumbwa Cakwe. Abantu bapangilwe mu kutemwa kwa kwa Lesa kabili no kukwata ubukata ukucila icilengwa icili conse. Lelo, malaika uwaponene uo ishina lyakwe ni Satana alibombele ukulekanya umuntu na Lesa. Satana atunkile umuntu ukukana tetekela mu mashiwi ya kwa Lesa, kabili no kumulengo kulya icisabo ca cimuti ica kwishiba ubusuma no bubi. Icatumbwikemo cakutila umuntu alilekene na Lesa.
Umuntu alipatukile ukufuma kuli Lesa pamulandu wa lubembu lwakwe. Umuntu takwete icumfwila kuli Lesa. Umuntu talile icisabo ca cimuti ca mweo, ico icipela umweo wa muyayaya kabili ico Lesa amusuminishe, lelo wene alile icisabo ico bamukenye ica mupele ubwishibilo bwa busuma no bubi. Icatumbwikemo cakutila umuntu alipatwikeko ukufuma kuli Lesa.
Akale icitemwiko ca kwa Lesa, umuntu takwete icumfwila kabili alisapatukwa ukufuma kuli Wene. Pamulandu wa lubembu ulwaishile tampo kwikala mu mutima wakwe, umuntu alisalekana na Lesa. Panuma ya ici, umuntu alikeele ukwabula Lesa panshita iyitali kabili no kuilishanya, “Mulandunshi Lesa atulekelesha panuma ilyo atubumbile? Mulandunshi atusuminishe ukubembuka? Mulandunshi atutumina ku gehena panuma ya kutulenga ababunake? Nga cali bwino nga ta tubumbile.” Twaleikala na mepusho ayengi, pamo pene no kukabila, no kutwishika no lupato ilintu tatula fyalwa libili.
Lintu namwene umwanakashi ulya pa citunshitunshi, mubunkolanya, nalilwike ukutila isenge pakati ka muntu na Lesa lyaba cimo cine ne senge namayo akwete na banyina. Takuli ukupakaswa, ukukana umfwikisha, nangu citipu nangula ulubembu ululi lonse ulwingalekanya umuntu kuli Lesa munshila iyili yonse. Kabili, nalisaumfwikisha ukutila nangula isenge lyaba pakati ka kwa Lesa no muntu lyashintilila pa citemwiko, cali icayana ukukwata ukukanaumfwikisha.
Filya fine nyina tatumine umwana wakwe mu lupato, efyo na Lesa aipatula Umwine ukufuma ku muntu te mulupato iyo lelo ni pamulandu wa lubembu. Tapali umulandu uo Lesa engakwata ulupato pa muntu kabili na Bantu ukupata Lesa. Tulaitemwa umo no mubiye. Umulandu uo umuntu aikalila uwapatulwa kuli Lesa wakutila alisabo mubembu panuma ya kunakila ku bufi bwa kwa Satana.
Lesa alitubakilila ukupitila muli Yesu
“Lelo nomba, muli Kristu Yesu, mwe bali ukutali kale, namupalamikilwa mu mulopa wa kwa Kristu. Pantu wene e mutende wesu, uwacitile bonse babili ukuba umo no kukululule cibumba ca pa kati ica kupatukanya mu mubili wakwe aputwile ulupato, amalango ya mafunde aya mu fipope” (Abena Efese 2:13-15). Shikulu alibatishiwe kuli Yohane no kusenda imembu shonse isha ba pano isonde mukuti afumyepo malango ya fipope. Kabili alisumya umulopa pa Capindama mukuti apusushe umuntu ukufuma ku membu shakwe no kumusuminisha ukubakililwa na Lesa. Lesa nomba alabakilila abo abasangulwilwe kuli Wene.
Bushe mwalitala tontonkanyapo isonde ilyabula amenshi? Te kale iyo, nalisangwileko mu kulongana kwa fya Cipingo mu musumba wa Inchon, incende ya menshi imo iyikalamba mu Korea uko amenshi ya ku mupompi tayalebomba pa nshiku shinono kabili no kutontonkanya, ‘Abantu te kuti bekale ukabula amenshi.’
Nga Lesa kuti acilenga cino calo ukuba ukwabula amenshi pa mweshi fye umo, kuti cabe cashupa ukwikala mu misumba pamulandu kununka, kabili ne cilaka. Tulingile ukumfwikisha ubukankala bwa menshi, ayo lesa atupele. Nge fyo amenshi yaba ayakankala ku Bantu, ulubatisho luntu Yesu apokelele ukufuma kuli Yohane mu Mumana wa Yordani nao waba cimo cine lukankala.
Acibo kutila Yesu taishile pano isonde ukubatishiwa kuli Yohane, nomba abatetekela muli Yesu kuti bapokelela shani ukulekelelwa kwa membu? Nga ifyo abantu te kuti bekale ukwabula amenshi, onse umuntu pano isonde nga lifwiile ku membu shakwe nga Yohane tabatishe Yesu.
Eco, apo ulubatisho lwa kwa Yesu lwalisendele imembu shesu shonse, nomba kuti twakwata isubilo mu bwishibilo bwa kuti imitima yesu yalisangululwa kabili twalipalwa ne pusukilo. Ulubatisho lwa kwa Yesu lulafwaikwa sana ku citetekelo cesu. Ukucilapo, ulubatisho Lwakwe lukankala kuli ifwe ukupokelela ukwisushiwamo no Mupashi wa Mushilo.
Petro, umo mu basambi ba kwa Yesu atile, “Ayo icipasho ca yako lubatisho, cilepususha na imwe lelo—ukupitila mu kubuka kwa kwa Yesu Kristu” (1 Petro 3:21). Amashiwi ya kwa Petro yaletila Yesu alibatishiwe kuli Yohane Kabatisha kabili no kusumyo mulopa Wakwe mukuti atupusushe ifwe ukufuma ku membu shesu. Lubatisho lwa kwa Yesu, ulwasambile imembu shonse isha ba pano isonde, e mbilansuma ya cine.
Nomba natulolekeshe pa malembo pa lwa musambilo wa mukuba ayalembwa mu Kufuma 30:17-21. “Kabili Yehoba asosele kuli Mose, ati, ‘Ukacite no musambilo wa mukuba ne shinte lya uko lya mukuba, ku kusambamo: kabili ukabike pa kati ke hema lya Kulaishanya ne cipailo, no kwitilamo amenshi. Na o Aarone na bana bakwe abaume bakalesambamo iminwe yabo na makasa yabo: pa kwingila mwi hema lya Kulaishanya, bali no kusamba amenshi, ukuti befwa; napamo pa kupalamina ku cipailo ku kupyungila ku kufutumune ca Mushilo kuli Yehoba, bali no kusambe minwe yabo na makasa yabo, ukuti befwa: kabili cikabe kuli bene icipope ca muyayaya, kuli wene na ku bufyashi bwakwe, ku nkulo shabo.”
Mukati ke hema kwali umusambilo wa mukuba, uwabikilwe pakati ke hema lya kulaishanya na pa cipailo, kabili umwalesangwa amenshi ya kusamba. Nga cakutila umusambilo ta walimo mukati ke hema, bashimapepo abalepalamika amalambo nga bali abakowela.
Mulopa uunga ne fiko ifingakowesha bashimapepo abalepalamika amalambo ya cilabushiku ku Bantu kabili no kushimpapo amaboko yabo pa fya pa lubembu no kufipaya? Nga cakutila takwali umusambilo mwi hema, shimapepo nga lekowela.
E mulandu wine Lesa apekanye umusambilo kuli bene ukutila bengapalamina mupepi Nankwe ne minwe isha sangululwa. Ababembu baleyase membu shabo pa kushimpa amaboko yabo pa mutwe wa wa fya pa lubembu, kabili e lyo bashimapepo balepela amalambo kuli Lesa mu lubali lwabo. Lesa ateyenye umusambilo wa mukuba ukutila bashimapepo bengengila mu ncende iya shila, kabili ukutila bengasamba na menshi, epali bafwa. Nangu ni Shimapepo taleingila fye incende ya shila ilyo ali uwakowela no mulopa wa cinama. E mulandu wine bashimapepo balesamba ifiko fyonse na menshi mu musambilo ukuti bengapalamina mupepi na Lesa panuma ya kupela amalambo ya abantu.
Ulubatisho lwa kwa Yesu lwasambile imembu shonse isha ba pano isonde
Ukupitila mu lubatisho lwa kwa Yesu kuli Yohane mu Mumana wa Yordani, imembu shonse sha ba pano isonde shali bikilwe pali Wene. Kabili ukwibishiwa Kwakwe mu menshi cimininako Imfwa Yakwe kabili ukufuma mu menshi kwimininako ukubuka Kwakwe ku bafwa. Mu mashiwi yambi, Yesu alibatishiwe kuli Yohane ukusendo lubembu lwa ba pano isonde, no kulipila icilambu ca lubembu no kufwa pa Capindama. Imfwa Yakwe kwali kulipila umutengo wa membu shesu kabili ukubuka Kwakwe ku bafwa kwatupele umweo wa muyayaya.
Nga tatwatetekele ukutila Yesu alisendele imembu shesu shonse ukupitila mu lubatisho Lwakwe, imitima yesu nga shali sula ne membu. Pali ici, bushe nga twapalamikwe shani mupepi na Lesa? Imbilansuma ya kulekelelwa kwa membu te sambilisho lya cilonganino cimo fye lelo cine ca kwa Lesa.
Tatwingatungulula icitetekelo cesu ukwabula ubwishibilo ubwafikapo, mu mashiwi yambi, te kuti tucimfye isonde nga tatulesakamana ukutila Yesu Alibatishiwe kuli Yohane. Nga filya caba ku fya mweo fyonse ukufwaya amenshi ukuti fibe no mweo, tulekabila ukulekelelwa imembu kabili na menshi ya lubatisho lwa kwa Yesu ukuti tube ne citetekelo no kwingila mu Bufumu bwa mu Mulu. Yesu Alibatishiwe, no kufwa pa Capindama no kubuka kubafwa ukuti apusushe ifwe Ukufuma ku membu shesu shonse. Iyi ni mbilansuma ya menshi no Mupashi, iyo tulingile ukutetekelamo ne mitima yesu yonse.
Nangula Yesu alitanikwe ku mfwa pa Capindama, tacitile umulandu uuli onse ukukandwa muli ilya nshila. Aishile pano isonde ukusamba imembu shesu, alibatishiwe pa mushinku wa 30, kabili alisabo Mupusushi wesu ukupitila mu mfwa Yakwe pa Capindama pa mushinku wa 33. Lesa alefwaya ukulenga abantunse ukuba abana Bakwe tacili na mulandu ifyo twali no bunake no lubembu. E mulandu wine Yesu abatishiwe. Lesa atupele ukulekelelwa kwa membu ne ca bupe ca Mupashi wa Mushilo pa nshita imo yine.
“Ngo muntu ta fyelwe libili ku menshi no Mupashi, te kuti amone ubufumu bwa kwa Lesa nangula ukwingilamo” (Yohane 3:3-5). Mulingile ukwishiba no kutetekela ukutila Yesu alibatishiwe ukutila asambe imembu shesu shonse. Nangula umuntu mwina Kristu uwa fyalwa libili, nga talepitulukamo pa cine ca kutila Yesu Kristu alisendele membu shonse sha ba pano isonde ukupitila mu lubatisho Lwakwe, umutima Wakwe nomba line ukafimbwa. Pamulandu tuli bantunse, cesu ukufimbwa no lubembu nangu mu bwikashi ubwa lyonse. E mulandu wine tulingile lyonse ukwikalila ku citetekelo, ukulapitulukamo pa lubatisho lwa kwa Yesu, no mulopa Wakwe, kabili no kubuka Kwakwe kubafwa. Ici icitetekelo cilatwikatilila ukufika ubushiku bwa kwingila mu Bufumu bwa mu Mulu.
Yesu takwete ubusalo bumbi lelo kubatishiwa no kufwila imembu shesu, eco tufwile ukutetekela ukutila pakucita ifi atuletele ipusukilo. Tapali cimbi ico twingacita ukucila pa kutetekela muli iyi mbilansuma iyayemba ukuti tulubulwe Ukufuma ku membu shesu shonse isha pano isonde.
Tulepelo kutotela kuli Shikulu, uwatupele imbilansuma ya menshi no Mupashi. Ica bupe cikalamba Lesa atupele cali kutuma Umwana Wakwe uwafyelwe eka ukutupususha ku membu shesu shonse ukupitila mu lubatisho Lwakwe na mu mulopa.
Umulandu uo tatwalepalamina mupepi na Lesa kabili uo twalekanine nankwe wali ukutila twalikwete imembu mu mitima yesu. Yesu Alibatishiwe kuli Yohane ukusenda imembu shonse isha ba pano isonde kabili no kufwa pa Capindama ukutila engatobe cibumba ica lelekanye Lesa no muntu. Isenge pakati ka kwa Lesa no muntu lyali bwekeshiwapo ukupitila mu lubatisho Lwakwe no mulopa. Tulemutotela pali ifi ifya bupe. Icitemwiko ca bafyashi ba ku mubili ku mwana wabo cikalamba, lelo tacingapalana ku citemwiko ca kwa Lesa, umo Yesu apuswishe ifwe ababembu.
Ulubatisho lwa kwa Yesu no mulopa fyonse fibili fikankala. Nga takwali amenshi pano isonde, bushe ifya mweo kuti fya pusuka? Ukwabulo lubatisho lwa kwa Yesu, ta pengabo muntu uwingaba uwabula ulubembu mu mutima wakwe. Yesu nga tabatishiwe kabili nga tafwile pa Capindama, nga tapali uwapokelela kulekelelwa kwa membu. Mwishuko, Yesu alibatishiwe kabili no kulengwa ilambo ilya kumanina pali ifwe. Nangula tulabulilwa kabili abashapwililika, kuti twapokelela Mupashi wa Mushilo pa kutetekela mu lubatisho Lwakwe no mulopa pa Capindama.
Abantu abatetekela mu lubatisho lwa kwa Yesu Kristu na mu mfwa pa Capindama kuti bapalamina mupepi na Lesa, ukupepa no ku mulumbanya. Nomba kuti twakwanisha ukumulumbanya Shikulu no ku Mushinshimuna pantu natuba abana Bakwe. Uku kusenaminwa kwa kwa Lesa kabili ne palo. Imbilansuma ya lubatisho lwa kwa Yesu no mulopa Wakwe pa Capindama icine cine fyaliwamisha. Bonse kuti twapokelele pusukilo no kwisushiwamo na Mupashi wa Mushilo pa kutetekela muli iyi mbilansumaiyayemba.
Copyright © 2021 by The New Life Mission
